naslovna  |  arhiva  |  strip  |  autori  |  istorija  |  online stripovi  |  striparnice  |  izdavači  |  škole stripa  |  festivali  |  linkovi  |  youtube  |  kontakt  |  impresum



Direkti linkovi: Alan Ford
Alan Ford priče broja jedan
Alan Ford Kolor izdanje
Politikin Zabavnik

Mali Politikin Zabavnik

Stripoteka Samo strip...



MojStrip magazin



Mesečni email časopis:





Autor: FRANJA STRAKA














LA BETE NOIRE
strip

DIVLJE OKO
grupa

BLACK & ANGELA
strip

SPEC ARHIVA
specifični, izdvojeni prilozi







Ako želiš da publika obrati pažnju...      Autor: Ilija Bakić
  ...- moraš da pričaš o seksu - „Saga,
  četvrti tom“ Brajana K. Vona i Fione
  Stejpls;
izdavač „Čarobna knjiga“ 2017.

Strip „Saga“ ubraja se među najpopularnije serijale današnjice: strip je startovao marta 2012. godine i još uvek izlazi. Pored toga, „Saga“ je i najnagrađivaniji strip serijal u par poslednjih decenija - u SAD je osvojila gotovo sve najprestižnije nagrade sa strip - „Ajzner“ i „Harvi“ za strip serijal 2013, 2014. i 2015. godine kao i nagrade za najbolji scenario, najbolji crtež, najbolje kolorisanje, najbolje naslovne strane; „Saga“ je 2013. dobila i naučnofantastičnu žanrovsku nagradu „Hugo“ za najbolju priču. Sav taj uspeh nije neočekivan kad se ima u vidu da scenarista Brajan K. Von (1976), iza sebe, pre „Sage“, ima vanredno uspešne serijale „Y poslednji čovek“, „Eks mašina“, „Ponos Bagdada“ a poznat je i kao scenarista tri sezone popularne TV serije „Izgubljeni“ („Lost“).

Koren zapleta ove „priče u slikama“ (koju domaćim čitaocima, u tvrdo ukoričenim knjigama, u punom i kvalitetno odštampanom koloru, donosi agilna „Čarobna knjiga“) znan i prepoznatljiv: uprkos zabranama momak i devojka se zaljubljuju, stupaju u brak i rađaju čedo ljubavi zamerivši se time svima oko sebe pa mala porodica mora bekstvom da spasava sebe i bebu. Von „podiže ulog“ stare matrice smestivši je u svemir među sukobljene vrste sa planeta Pristanište i Venac, koje međusobno ratuju „od kako je sveta i veka“ širom Univerzuma besomučno uništavajući planete i domoroce. I tako, u vojnika Marka, sa Venca (sa ovnujskim rogovima i ušima iz rase koja praktikuje magiju), zaljubljuje se njegova tamničarka, Alana sa Pristaništa (na leđima ima krila a njena rasa koristi tehnologiju). Njihova beba Hejzel rađa se na planeti Rascep i ima karakteristike oba roditelja (zametke krila i roščiće). Begunci sa bebom i njenom dadiljom, duhom devojčice Izabele (koja je poginula u eksploziji mine koja joj je otkinula noge) i Markovim roditeljima, beže u raketi-drvetu prema planeti Spokoj gde sreću pisca-cinika Osvalda Hajsta čija je knjiga „Noćni dim“ bila „inspiracija“ za rađanje zabranjene ljubavi (drugi knjigu tumače kao skrivenu subverziju). Za beguncima kreću tragači unajmljeni plaćenik Volja sa Lažimačkom (koja zna kad neko laže) te Gvendolina, Markova bivša verenica, i, iz drugog tabora, Princ Robot IV (čije ljudsko telo krasi glava u obliku monitora).

Četvrti tom čine poglavlja 19-24 koja prevashodno prate porodične probleme i razmirice. Begunci su skriveni na planeti Gardenija a Alana glumom u reklamnim spotovima zarađuje novac za golu egzistenciju dok Marko brine o Hejzel. Stres na poslu i neizvesnost vode Alanu u zagrljaj droge a Marka guraju u zagrljaj mlade Džini koja takođe čuva dete. Tenzije među mladim roditeljima prete da unište brak. Na drugoj strani svemira Princ Robot IV postaje otac - scena rođenja otvara 19. epizodu i identična je sceni kojom započinje čitav serijal (samo ova beba ima mali monitor umesto glave). Princ ne zna da je dobio naslednika jer je na planeti Sekstilion ali se „osvesti“ kad sazna da mu je suprugu ubio robot-sluga i oteo bebu-princa. Otmičar odlazi na Gardeniju odakle želi da pošalje poruku u svemir i da otkrije surovu istinu; ali od medijskih profesionalaca dobija odgovor  „Istina je dosadna“ i „Ako želiš da stvarno obrate pažnju, moraš da pričaš o seksu“. Suočen sa tim istinama robot otima i Markovu porodicu i oni odleću u nepoznatom smeru. Dojučerašnji neprijatelji, Princ Robot IV i Marko, udružuju se u poteri koja treba da im vrati najmilije... Von osim prepoznatljivih žanrovskih temelja serijala - naučnofantastična „spejs opera“ obogaćena  ikonografijom epske fantastike sve sa egzotičnim planetama i bićima - u ovom tomu problematizuje pitanje upotrebe droge kao bekstva iz teške životne situacije što nije često u komercijalnom stripu. Iako ovakvo postupanje predstavlja kao pogubno, autor pokazuje i razumevanje za slabosti jedinke koja poseže za drogom. S druge strane, nesuglasice kulminiraju u otvoren sukob kao novo iskušenje mladih supružnika. Ipak, s vremena na vreme u turobnoj atmosferi blesne i trun razgaljujućeg humora kao u slučaju Princa Robota IV koji, prateći otmičara, nalazi bačenu pelenu, otvori je, vidi da je upotrebljena i konstatuje „Moj sin... Živ je“.

Crtež je na nivou prethodnih epizoda: jednostavan i dinamičan, kompjuterski obojen i vešto ukomponovan. „Saga“ je kvalitetan reprezent aktuelnog žanra „young adult fiction“ izuzetno popularnog u romanesknim i filmskim serijalima kakvi su „Hari Poter“ (započet kao tinejdžerska a okončan kao mladalačka priča), „Sumrak“, „Igre gladi“, „Lavirint“... Dela ovog usmerenja bave se dogodovštinama junaka koji su stariji od tinejdžera ali nisu potpuno odrasli. Naravno, konzumenti ovakvih sadržaja upravo su mladi na pragu zrelosti. “Saga“ je idealno štivo za njih jer im nudi mnoštvo prepoznatljivih likova i situacija sa kojima se mogu identifikovati.

(„Dnevnik“, 2019)
Objavljeno: 24.03.2019.
Strip: Noćni sud (105)      Autor: Franja Straka
Objavljeno: 24.03.2019.
Strip: Cane (362)      Autor: Goran Milenković
Objavljeno: 23.03.2019.
Spremni ste za nešto sasvim novo?...     Press: Čarobna knjiga
  ...Edicija STARI KONTINENT!

Spremni ste za nešto sasvim novo?

Onda brzo vežite pojaseve i pripremite se za neponovljivo putovanje STARIM KONTINENTOM, našom potpuno NOVOM EDICIJOM koja će se pojaviti u knjižarama već početkom APRILA!

Biblioteka STARI KONTINENT posvećena je izabranim ostvarenjima evropskih stripskih autora te autora koji su radili pod uticajem evropske tradicije – posebno francusko-belgijske.

Krećemo već početkom APRILA i vodimo vas u očaravajući svet ŽODOVERZUMA. U njemu ćete se do kraja godine susresti sa čak ČETIRI izuzetna ostvarenja: KASTAKA, KASTA METABARONA, ORUŽJE METABARONA i TEHNOPAPE.

Uporedo s tim, uletećemo pravo u vihor Drugog svetskog rata, gde vas čekaju HUGO PRAT i sav njegov rad na PUSTINJSKIM ŠKORPIJAMA – u punom koloru!

Sva navedena izdanja biće u formatu A4 i u luksuznoj opremi, onakvoj na kakvu ste i dosad navikli.

To nije sve. Ali o tom – potom.

Objavljeno: 22.03.2019.
Leteći start Čarobne knjige...     Press: Čarobna knjiga
  ...SVETSKA PREMIJERA!
  PESMA ZABORAVA 2!

NA LETEĆEM STARTU PO CENI OD 1.000 DINARA!

Robert Kirkman i Lorenco de Feliči još jednom će vas oduvati u novom tomu „Pesme Zaborava“, koji sadrži epizode 7–12 i na našem tržištu se pojavljuje u okviru svetske premijere.

Nedostajao vam je zov Pesme Zaborava? Nama jeste, i srećni smo što možemo da vam predstavimo ovo izvanredno ostvarenje u kom Kirkman nastavlja da nas oduševljava naizgled jednostavnim „čovečnim“ scenarijem bez heroja, bez lakih rešenja i srećnih okolnosti. Volja, istrajnost i fizička spremnost našeg junaka Nejtana svakodnevno su na teškoj probi, dok Lorenco fantastično prati kako vrtoglavu poteru krvožednih zveri u Zaboravu i vojske na Zemlji, tako i sve lomove i moralne dileme postavljene pred Nejtana.

Još jednom skočite u Zaborav i ne propustite poslednje „bip-bip“ za povratak! Ili možda ipak ostajete?

PORUČITE ODMAH KLIKOM OVDE!

LETEĆI START! „Pesma Zaborava 2“ biće na Letećem startu od 19. do 23. marta u striparnici „Čarobna knjiga“ u Dečanskoj 5 u Beogradu, u striparnici „Alan Ford“ na Novom Beogradu, u Klubu čitalaca Čarobne knjige „Bulevar Books“ u Novom Sadu i na našem sajtu, po ceni od 1.000 dinara. Po završetku Letećeg starta, cena u našim klubovima čitalaca i na sajtu biće 1.100 dinara, a u ostalim knjižarama 1.499 dinara.

Objavljeno: 21.03.2019.
Strip: Kumova slama (29)      Autor: Mirko Zulić
Objavljeno: 21.03.2019.
Pijani zajec v živo,...      Press: Stripburger
  ...Leipzig in še kaj ...

PIJANI ZAJEC // 2. ponatis stripa in pripovedovalski dogodek
22. Pripovedovalski festival // Slovenska kinoteka, Ljubljana
sobota, 23. marec 2019, ob 20. uri

   Radostna vest: s pomladjo vrača tudi naš Pijani zajec - in to v velikem stilu! Ne le, da bo strip, ki ga je po rezijanski pripovedki zrisal David Krančan, te dni doživel že 2. ponatis(juhej!), pač pa bo prihodnjo soboto v sklopu 22. Pripovedovalskega festivala na novo zaživel tudi na odru skozi sožitje treh medijev: pripovedi Roka Kušlana, ilustracijeDavida Krančana in glasbe Andreja Fona. Prvič bomo lahko javno prisluhnili tudi dragocenemu posnetku pripovedovanja Dorine Čúnkie.
   Dogodek, ki se ga nikakor ne sme zamuditi!
   Preberite več.

   Ponovitev: PIJANI ZAJEC na Goriškem!
   petek, 29. marec 2019, ob 19. uri
, Grad Kromberk, Kromberk

   ČEZ MEJO: STRIPBURGER V LEIPZIGU!

   Ta teden širimo glas o slovenskem stripu v Leipzigu, natančneje na tamkajšnjem knjižnem sejmu in festivalu neodvisnega stripa in grafike The Millionares Club!

   Leipziški knjižni sejem: Podzemlje & odpor: stripi iz Jugosfere // debata
   Sodelujejo: Tanja Skale (Stripburger), Ivan Petrović (Avstrija), Axel Halling (Nemčija)
   četrtek, 21. marec 2019, ob 14. uri
   Traduki oder, dvorana 4, stojnica D507
   Dogodek organizira mednarodna literarna mreža TRADUKI.
   Več o programu si lahko preberete tukaj.

   Stripburger na festivalu The Millionares Club // sejem
   sobota 23. marec (14:00-22.00) in 24. marec 2019 (12:00-19:00)
   Conne Island, Koburger Str. 3, Leipzig
   Več o festivalu si lahko preberete tukaj.


   OPOMINJAMO:
• Živel strip! Živela animacija! 2019
// natečaj za strip in animacijo za osnovnošolce in srednješolce
   iz Furlanije – Julijske Krajine in Slovenije
   Rok za oddajo del je JUTRI!
   Odprtje razstave stripov udeležencev natečaja in podelitev nagrad
   petek, 12. april 2019, ob 17. uri
   Trubarjeva hiša literature, Ljubljana
• IC 2.1 // večmedijska razstava po Ivanu Cankarju
   Galerija Simulaker, Novo mesto
   Na ogled do 6. 4. 2019.
   Preberite več.


Objavljeno: 20.03.2019.
Viteške pustolovine oca i sina ili...      Autor: Ilija Bakić
  ...pohodi, bitke, glamurozni dvorovi
  i njihova pompa – „Princ Valijant –
  Četrnaesti tom“ Harolda Fostera;
 
  izdavač „Čarobna knjiga“ 2017.

„Princ Valijant“ nesporno je remek-delo 9. umetnosti kao i svekolike kulture XX veka; pred njegovom impozantnošću definitivno blede sve sumnje u umetničku relevantnosti „priča u slikama“. Tvorac „Princa Valijanta“ Hal Foster (tačnije Harold Rudolf Foster, 1892-1982) duže od četiri decenije, od 1937. do 1979. godine, pisao je i crtao sagu o princu iz Tule koji postaje jedan od najpouzdanijih vitezova Okruglog stola i kao poverljivi izaslanik i prekaljeni vojnik Kralja Artura obilazi bezmalo čitav znani svet tog doba - a reč je o petom veku naše ere. Valijant, sam i sa svojim družinama, prolazi kroz Evropu i stiže do Amerike i Afrike. Avanture viteza koji nosi „raspevani mač“, oženjenog princezom Aletom sa Maglovitih ostrva, ponosni je otac dve bliznakinje i tri sina i polako ali sigurno stari i sedi, traju i danas; strip je od Fostera preuzeo Džon Marfi (scenarija je pisao njegov sin), pa Gari Gani, crtež, i Mark Šulc, priča, sve do današnjeg tima (crtež Tomas Jejts, Mark Šulc priča) koji stvara nove pustolovine. „Princ Valijant“ i dalje izlazi u nedeljnim, kolor tablama i premijerno ga objavljuje preko 300 američkih dnevnih novina.

„Princ Valijant“ je od samog početaka bio izuzetna istorijsko-avanturistička priča: Foster je proučio epohu kojom se bavi, od velikih događaja i metoda ratovanja do svakodnevice, običaja odevanja, ishrane i stanovanja a potom to pretočio u uzbudljivu ritersko-porodičnu sagu „oslikanu“ izvanrednim klasičnim realističkim crtežom „neuznemiravanim“ balonima (jer se tekst upisuje ispod slike ili u njenim uglovima). Tako je primat slike očuvan a rečenice „teku“ u kontinuitetu baš kao prava priča. Mada je zanatska strip tehnika u međuvremenu napredovala (u pravcima dinamizovanja kako priče tako i njenog vizuelnog dela) magija ovog stripa je očuvana i funkcioniše jednako uspešno kao i u vreme prvog objavljivanja. Naravno, deo zasluga za to ima i istorijska tema serijala koja po prirodi stvari „traži“ klasičnu (odmerenu i pomalo statičnu) priču i sliku. Jednako važno je i Fosterovo insistiranje kako na junačkim delima, pohodima, bitkama, glamuroznim dvorovima i njihovoj pompi tako i na običnim, trivijalnim stvarima. Otuda se uz kraljeve, velikaše, vitezove i njihove neprijatelje stripom kreću i sasvim seljaci, njihove žene i deca, prosjaci, zanatlije, mornari, pijačni prodavci... Tek je poslednjih decenija XX veku u istoriografskim naukama posebna pažnja posvećena upravo tim „sitnicama koje život znače“, stvarima koje, u suštini, „zauzimaju“ većinu vremena jedne epohe. Foster je po tom pitanju bio znatno ispred svog vremena i to stvarajući u formi koja je smatrana pukom zabavom koja ne domašuje umetničke visine. Kako god bilo, „Princ Valijant“ je jedan od najubedljivijih umetničkih uvida u rani Srednji vek na tlu Evrope a Fosterov se album „Srednjevekovni zamak“ (stvaran u vreme II svetskog rata a u obliku albuma objavljen 1957.g.) smatra pravom naučnom studijom ondašnjeg vremena, običaja i shvatanja.

Četrnaesti tom sabranih tabli „Princa Valijanta“ (izdavač „Čarobna knjiga“), u tvrdom povezu i punom koloru, sadrži dogodovštine originalno objavljene 1963. i 1964. godine dakle vrlo blizu tridesetog rođendana serijala. I u ovim godinama odvija se značajna, teška ali i bolna epopeja ulaska princa Arna u svet odraslih. Sa 12 godina on formalno postaje paž i glasnik ali i borac zahvaljujući što porodičnim nevoljama što sukobima koji se primiču tlu Britanije. Arn žudi da bude prihvaćen kao odrastao, pouzdan ratnik i budući vitez; od oca i majke je nasledio osobine koje krase pravog borca, hrabrost, hladnokrvnost i snalažljivost tako da ne brza u odlukama i postupcima, trpi udarce i ne odustaje od svojih namera. Zahvaljući tome on uspeva da se izvuče ih gotovo bezizlaznih situacija kao što je ona kada ga brzopleti drug ostavlja pred grupom Saksonaca a Arn uspeva ne samo da preživi već i da, lukavstvom i improvizacijama, zadobije njihovo poverenje te sazna planove za invaziju. Ipak, posle avantura on će potrčati majci u zagrljaj dok ona bolno spoznaje da će uskoro pratiti dvojicu svojih muškaraca u ratove i jednako strahovati za njih. Ni Valijant ne može da ostane hladnokrvan pa više puta hrli u pomoć sinu ili iz prikrajka posmatra situaciju spreman da se, ako je potrebno, umeša.

A povoda za brige ima na pretek jer pretnje ne prestaju, kako od lokalnih velikaša koji bi da otmu, jedni od drugih ili od Kralja Artura, imanja tako i od velike najezde Saksonaca koji nameravaju da konačno pokore Britaniju. Ipak, između krvavih bitaka nađe se vremena i za obične stvari kakve su dvorske spletke kojima velikaši nameravaju da povećaju svoj ugled tako što će nekoga uniziti. A tu su i obavezne provodadžijske igre za pridobijanje poželjnih ženika. Osim tih „kućnih“ zapleta najbitniji su oni koji se odvijaju na viteškim turnirima. Tamo vitezovi pobeđuju ili gube svoju opremu i konje; naravno, to su mesta na kojima se pored časnih ratnika nalaze i svakojaki prevaranti koji bi da lako dođu do bogatstva. Valijant dvojicu nespretnih, lakomislenih i ne preterano poštenih vitezova spasava teških kazni ali na kraju, da bi sačuvao sopstveni mir, mora da ih pošalje kućama. Na turniru u Kamelotu Valijant će biti izazvan na borbu na život i smrt što je deo spletke grofa Breseja čija je namera da Aletu načini udovicom a zatim i svojom ženom što će mu, on očekuje, doneti velika bogatstva. Plan će se, međutim, izjaloviti pa Valijant postaje pobednik turnira a grof susreće dželatovu sekiru! No, ova (ne)vesela epizoda tek je predah pred novim iskušenjima...

Foster u velike događaje znalački upliće humorne epizode kojima rasterećuju osnovne tenzije i gradi uverljivu atmosferu epohe dajući širi uvid u dešavanja izvan uobičajenih istorijskih okvira. Njegovo crtačko umeće i nadalje ostavlja bez daha pažljive čitaoce-gledaoce pred kojima se razastiru galerije portreta različitih fizionomija i karaktera, šarolike nošnje, različiti modeli oklopa, mačeva, sedala i mamuza, zaprežnih kola i brodova. Fascinantne su rekonstrukcije srednjevekovnih gradova i sela te impozantni pejzaži planina i mora. Da bi se uočile sve pojedinosti i finese ovog stripa neminovno je njegovo višekratno prelistavanje i razgledanje a posle svakog sklapanja korica uvećava se poštovanje prema Fosterovom istinski veličanstvenom ostvarenju.

(„Dnevnik“, 2019)
Objavljeno: 15.03.2019.
Strip: Kumova slama (28)      Autor: Mirko Zulić
Objavljeno: 14.03.2019.
Leteći start Čarobne knjige...     Press: Čarobna knjiga
  ...Novi Asteriks, knjiga 10,
  epizode 28-30!

NA LETEĆEM STARTU DO
15. 3. 2019. PO CENI OD1.340 DINARA!

Pred vama su tri nove, uzbudljive avanture Asteriksa i Obeliksa, glavnih junaka jednog od najpopularnijih i najvoljenijih serijala u istoriji devete umetnosti.

Generacije čitalaca odrastale su uz hrabre Gale, a neponovljivi humor i zabavni zapleti čine ovo delo primamljivim i za nove čitaoce.

PORUČITE ODMAH!

Epizoda 28: Asteriks kod Šećerlemade
Daleko kraljevstvo u kojem živi lepa princeza Šećerlemada pogodila je strahovita suša. Ako kiša ne padne u roku od hiljadu i jednog sata, princeza će biti žrtvovana da bi se umilostivili bogovi. Jedan fakir doći će u Asteriksovo i Obeliksovo selo da potraži pomoć, koju će dobiti s neočekivane strane...
Epizoda 29: Ruža i mač
Kod Gala su druid i bard pozivi kojima se bave isključivo muškarci. Ali da li je baš tako? Vremena se menjaju i u selo nepokornih Gala dolazi gospođica Maestrija, koja će pokazati kako nije nimalo gori bard od Tamburiksa...
Epizoda 30: Obeliksove nevolje
Obeliks je kao mali upao u kazanče s čarobnim napitkom, čije dejstvo otad kod njega ne prestaje. Zbog toga, na svoju veliku žalost, Obeliks nikad ne dobija čarobni napitak s drugim Galima iz sela. Ali šta biva ako ga ipak krišom popije?

Objavljeno: 13.03.2019.
Mali striponoša...     Press: USUS
  ...Srpska naučna fantastika u stripu (tribina i izložba, 12. i 13 mart) •
  Dejan Bogojević izlaže na Tajlandu • Otvoren sajt Saše Arsenića!


   Tribina „Srpska naučna fantastika u stripu“
   DOM KULTURE STUDENTSKI GRAD, BEOGRAD
   Ciklus tribina o stripu „Oblačići koji govore: Sto mu gromova!“
   Utorak, 12. mart, 19.00, Klub Magistrala
   Učestvuju: uvodničar i moderator Zoran Stefanović
   i gosti: Slobodan Ivkov i Pavle Zelić
   Povodom 180. godina od rođenja i 110 godina od smrti Lazara Komarčića (1839-1909) i 110 godina
   od rođenja Đorđa Lobačeva (1909-2002)

   Pisac i istoričar kulture Zoran Stefanović ekskluzivno predstavlja mesto stripa unutar srpske naučne fantastike, kao zanemarenog ali formativnog elementa srpske i jugoslovenske popularne kulture. Počev od kraja 19. veka, sa posebnim osvrtom na najnovija arhivska otkrića o periodu Kraljevine Jugoslavije i na reprinte Đorđa Lobačeva i drugih autora, preko vrhunaca stripa u SFRJ do današnje situacije koja ima elemente novog Zlatnog doba.
   Gosti su dvojica istaknutih scenarista i kulturnih delatnika iz dva naraštaja: Slobodan Ivkov (1959), autor stripa „Zemljani" i scenarista „2084." i „Kolapsa" i Pavle Zelić (1979) scenarista „Družine Dardaneli". Oni će prvi put govoriti o naučnofantastičnoj komponenti u svom stripskom opusu i o tome kako oni vide fenomen NF stripa unutar srpske kulture.
   Tribina najavljuje sledeće poduhvate: postavljanje trajne postavke velikog formata u Bistrou Doma kulture Studentski grad sa motivima radova strip umetnika Bobana Savića – Geta i Alekse Gajića (26. mart u 19 časova uz muzičku podršku DJ Petrovic Jugoslavia), kao i izložbu „Srpska naučna fantastika u stripu“ selektora Zorana Stefanovića u Univerzitetskoj biblioteci „Svetozar Marković" u Beogradu (13. mart, 18:00), koja je prateći program serije tribina prof. dr Dejana Ajdačića sa uglednim gostima „O slovenskoj i srpskoj naučnoj fantastici" u USBM (sredom u 18 časova, 27. februar – 12. jun).
   Urednik ciklusa tribina o stripu: Oblačići koji govore: Sto mu gromova!
   Marjan Matić, saradnik redakcije likovnog programa
   www.dksg.rs/

   Izložba „Srpska naučna fantastika u stripu“
   GALERIJA UNIVERZITETSKE BIBLIOTEKE „SVETOZAR MARKOVIĆ“, BEOGRAD,
   Sreda, 13. mart 2019, 18 časova
   U saradnji sa Centrom za umetnost stripa Beograd, pri Udruženju stripskih umetnika Srbije
   Povodom 180. godina od rođenja i 110 godina od smrti Lazara Komarčića (1839-1909) i 110 godina od rođenja Đorđa Lobačeva (1909- 2002)
   Izložba „Srpska naučna fantastika u stripu“ prikazuje jedan od mogućih pogleda na bogatu istoriju naše moderne stripske umetnosti, koja je imala svetski odjek još od svog početka 1930-ih u Kraljevini Jugoslaviji, do današnje situacije u kojoj su srpski autori ugledni i vidljiv deo međunarodne stripske scene, osobito u segmentu fantastike. Izlaže se 80 radova od preko sto autora, nastalih pretežno za čitaoce u Jugoslaviji i Srbiji, ali i Francuskoj, SAD i drugim zemljama, uključujući i neke radove koji se prvi put izlažu.
   Ovaj izbor svedoči da postoje trajni žanrovski tokovi i idejni motivi koji unutar sebe povezuju srpski naučnofantastični strip kroz sve epohe, ali i sa širom tradicijom srpske i svetske kulture od kraja 19. veka do danas. Selektor izložbe je Zoran Stefanović.

   Nakon otvaranja izložbe slede
   • Izlaganje Dejana Ajdačića o ruskom piscu Aleksandru Beljajevu
   • Razgovor sa piscem: Adrijan Sarajlija i Zoran Stefanović

   O ciklusu „Slovenska i srpska književna fantastika“
   Ciklus kulturnih događaja „Slovenska i srpska književna fantastika“, prvi svoje vrste u istoriji evropske fantastike,  od 27. februara do 12. juna, uređuje prof. dr Dejan Ajdačić.
   U Ajdačićevim izlaganjima biće predstavljeno 15 dela književne fantastike slovenskih naroda. U ciklusu o srpskoj književnoj fantastici u nastavku susreta, 15 naših pisaca će razgovarati sa sagovornikom o književnosti i svom viđenju fantastike. Tokom ciklusa organizovani su i prateći događaji: izložba NF knjiga, izložba „Srpska naučna fantastika u stripu“ i promocija zbornika "O srpskoj književnoj fantastici".
   Program ciklusa Slovenska i srpska književna fantastika, 27. 2. — 12. 6. 2019.
   NAGRADNA IGRA
   Pitalice o srpskoj književnoj fantastici, 13. 3. 2019.
   Veze
   www.unilib.rs
   www.usus.org.rs




   Dejan Bogojević izlaže strip na Tajlandu
   U Tawee Art Gallerry u gradu Korat na Tajlandu otvorena je 2. marta 2019. samostalna strip izložba multimedijalnog umetnika Dejana Bogojevića (1971. Valјevo). Izložba nosi naziv „Napad / Attack“ i sadrži 60 strip tabli.

   Bogojević je do sada izlagao na 63 samostalne i preko 300 grupnih likovnih izložbi u zemlјi i inostranstvu. Član je Udruženja likovnih umetnika Srbije, Udruženja stripskih umetnika Srbije  (po pozivu) i Udruženja dramskih umetnika Srbije (po pozivu). Strip je do sada izlagao i na samostalnim izložbama u Polјskoj, Sloveniji, Hrvatskoj i sada na Tajlandu. Objavio je dva strip albuma. Zastuplјen u svetskim strip antologijama. Umetnički je direktor Valјevskog strip festivala.
   Više o umetniku: Dejan Bogojević, Vikipedija, slobodna enciklopedija




   Otvoren sajt Saše Arsenića sa detalјnom galerijom

   Saša Arsenić (r. 1978), uvaženi i samosvojni stvaralac naše likovne scene, jedan od osnivača Udruženja stripskih umetnika Srbije, napokon je dobio iscrpno predstavlјanje na Internetu, što će obradovati poklonike u više zemalјa.
   Sajt je na engleskom i sadrži bogatu galeriju, autopoetičku belešku te biografiju sa rezimeom i profesionalnom biografijom.
   Posetite
   arsenicart.wixsite.com/arsenicart



Objavljeno: 12.03.2019.
Piše mi se... (9)      by zmcomics
  Moda u stripovima…

Jeste, piše se meni i dalje… Ali hiljadu poštenih opravdanja me u tome sprečava… Pa da nabrajanje ne potraje, a bi ako bih išao sve po spisku, prelazim na temu. Kratko pisanije, kako je bilo i zamišljeno… Možda bude nesuvislo, ali mora se nečime razbiti maler, i ići dalje…;)

Stripadžije nisu likovi opsednuti modom, pa ova tema zvuči malo besmisleno. Bolje je zvučala kada mi je pala na pamet. Došla je gledajući kako izgleda Jericho u dragom mi tinejdž stripu New Teen Titans, dragog mi George Pereza… Imao sam mali transfer blama razmišljajući kako treba nekom novom klincu objasniti da je to cool strip… Ok, osim kostima u super-herojskim stripovima, ameri su se držali decenijama modno neutralno, i stvarno se, osim tehničke i autorske izvedbe, čitaoci ne moraju osećati kao u vremenskoj mašini kada čitaju stripove. Pa mi je valjda ovo zato došlo kao neki eksces.

Danas se više gleda na praćenje trendova, više se koketira sa publikom u tom segmentu… Tehničke novotarije se sve manje moraju izmišljati, jer su nam mnoge nekada nezamislive sada svakodnevnica pa ih treba samo nacrtati. Koristi se dokumentacija, više nego pre, pa su svi modno-trendovski detalji tu.

Kada se rugamo prošlosti i kostimima super-heroja, ne zamerite mnogo tom konceptu. Da se ne lažemo bez te vizuelne teatralnosti, ne bi bili tako popularni. A da li su pratili modu? Pa delom i jesu. Simboli snage, moći, nepobedivosti su, u začecima super-herojskog stripa, ipak bili deo drugačijeg modnog koda (priložene sličice). Takođe, kada pogledate neke moderne fajtere – ne pratim baš te emisije pa im ne znam nazive, ali koliko sam video – i dalje su kostimi u igri.

Ljudi vole teatralnost, nema veze što bi se Betmen izlomio zapinjući o svoj plašt pri prvoj avanturi, kada to tako moćno izgleda u sukobi svetla i senke… Ipak je strip, na prvu loptu, vizuelna umetnost.

I tako kao individue, po nekom nepisanom pravilu, ceo život pratimo modu kao da nam se život završi sredinom treće decenije, iliti s kraja momačko-devojačkog perioda života… Pa je i za očekivati da najzreliji radovi budu modno diskvalifikovani.

Stvarno, tema uglavnom besmilena, ali kad sam je već najavio, da se obećanja i držim… Naredna će biti smislenija…

Sledi: Digitalizujmo se dok je vreme…

PS. I da, sada dok sam tražio neku sliku Jericha da ilustrujem tekst, ne mogu da skontam otkud kod mene takav antagonizam prema tom liku? Sada mi ne smeta toliko. Možda je to samo bilo pitanje trenutka, možda mi je zasmetao kao novi lik franšize koja mi je najdraža u prvih 40 nastavaka, a možda se u celom nizu modnih hipsteraja to vratilo i postalo cool… Ma moda je čudo…

Objavljeno: 11.03.2019.
Strip: Montenegrini (448)      Autor: Simon Vučković
Objavljeno: 11.03.2019.
Intervju: Tode Blaževski...      Autor: Aleksandar Stevanov
  ...Тоде Блажевски, карикатурист
  и стрип-автор

   Звучноста на одредено име, вели малата ризница на големи животни мудрости, не секогаш соодветствува на значајот кој што неговиот носител го има. За среќа или несреќа, токму таков е случајот со македонскиот карикатурист, хуморист, есеист, стрип-автор и аниматор – Тоде Блажевски.
   Овој скромен скопјанец, роден на 6 мај 1948 година, за првпат започнува да се бави со уметност во далечната 1966 година, кога во весникот „Студентски збор“ ја објавува својата прва карикатура. А оттогаш, во неговата половина вековна кариера, карикатурите на Блажевски ги разубавувале страниците на бројни домашни и странски весници и списанија. „Остен“, „Млад борец“, „Нова Македонија“, „Вечер“, „Бирлик“, „Република“, „Комунист“, „Трудбеник“, „Просветен работник“, „Металург“, „Мит“, „Корени“, „Огледало“, „Современост“, „Свет“, „Стожер“, „Стремеж“, „Виц“, „Стршел“ и „Плави стрип“, се само дел од публикациите во кои овој македонски автор објавувал.
   Но освен што е практичар, Блажевски се занимава и со длабинско проучување на теоријата на карикатурата. Со својата аналитичка книга „Аспекти на карикатурата“, тој се запишува како еден од ретките Македонци кои имаат објавено книга на тема од оваа област од човековата креативна дејност. Блажевски се има испробано, и тоа успешно, и на полето на деветтата уметност – стрипот, а како досега наброеното да е малку, се бави и со анимација.
   Впрочем, потврда за неуморноста и сестраноста на овој македонски автор, покрај неговиот богат творечки опус, е и ова интервју во кое тој ни малку не ги штедеше зборовите.

   1. Вие сте дипломиран правник, сега во пензија, а воедно долги години се занимавате со карикатура и стрип. Ваквиот опис звучи малку како „Јенки во дворецот на кралот Артур“, зарем не?
   Мојата љубов кон уметноста, а посебно кон стрипот и карикатурата датира уште од раните училишни денови, кога преку детските списанија „Другарче“, „Титов пионер“, подоцна „Наш свет“, „Развигор“, „Кекец“, „Политикин забавник“, „Плави вјесник“ и др. се запознав со стрип-јунаците, Мирко и Славко, Пајо Паторот, Мики Маус и другите. Оттогаш се појави љубопитноста за тоа како се создава стрипот, како се раскажува своја стрип-приказна, како се испраќа своја универзална порака нелимитирана по географскиот простор и времето.
   Но како и зошто се случи да не тргнам по патот на формалното ликовно образование?
   Има (барем), две причини за тоа што, покрај со моето основно занимање – правото, започнав да се занимавам и со карикатурата и стрипот.
   Првата причина е од сосема прозаичен карактер. Во времето кога требаше да се определам за тоа во која насока да го продолжам своето високо образование, во мојот град Скопје, но и во Македонија, немаше факултет за ликовни уметности. Тоа значеше – студирање во Белград или подалеку некаде. Така мојата желба да студирам на ликовна академија, од семејни причини, не ми се оствари и јас го продолжив образованието на правниот факултет во Скопје.
   Втората причина е од попродуховен карактер. Желбата да учам, да бидам активен во ликовната уметност, да цртам, создавам, објавувам и изложувам, беше многу голема и така се најдов (а и сѐ уште сум) во ликовната уметност и во уметноста воопшто и тоа како дипломиран правник, а не како дипломиран ликовен уметник.
   Е сега, а во контекст на алузијата од вашето прашање, може да се запраша некој што бара старец меѓу уметниците – стрип-цртачи, а имајќи го предвид нашето општо убедување дека стрипот, па и карикатурата и цртаниот филм, се медиуми за младите творци и реципиенти. Но има објаснување. Ако некој ги засака карикатурите и стриповите во младоста, а уште ако и од љубов ги продуцира и негува, не знам која сила и причина на која што човек може да влијае, ќе го оттргне и во староста да не ги сака и да не ги создава. Моето интересирање за овие медиуми во последниве 5-6 години дури и се зголемува. Па така се случува, да воведам и новитети во продукцијата, изработувајќи ги карикатурите, стриповите и цртаните филмови, покрај на класичниот начин – на хартија, и дигитално – на компјутер. Тие, заедно со уште некои форми на моето уметничко изразување, со децении веќе, се начин на моето перцепирање на светот, начин на моето живеење, начин на моето функционирање.

   2. Слично како што творештвото на доејенот на македонскиот стрип – Миле Топуз, се врзува првенствено за настани од македонската национална историја, најголемиот дел од вашите стрипови се од хумористична или од детско-едукативна природа. Како автор, толку многу се пронаоѓате во тие теми што никогаш не сте посакале да направите нешто жанровски различно или?
   Уште кога започнав со карикатурното творештво, така – самата по себе, ми се наметна определбата да создавам во духовит – сатиричен манир, и таа остана и до ден-денес. Во другите мои уметнички изразни форми опфаќам и поинакви жанрови, но во стриповската, карикатурната, анимираната и прозната, остана комичната односно духовито-сатиричната изразна форма. Неа ја применив и во стриповите наменети за децата, и мислам дека тие беа добро примени (стрипот „Детестоп“ излегуваше цела учебна 1996/97 година во „Колибри“, во весникот „Нова Македонија“). Таа (мојата определба), ми изгледа поатрактивна и подостапна, и секогаш е интересна за многу широк круг реципиенти – читатели, бидејќи духовитото и смеењето е својствено за секого, секогаш и секаде. Истовремено таа има и доволно богат духовно-духовит, па и ликовно-графички капацитет, и е подеднакво сериозна и интелектуално вредна како и другите жанровски определби. Овде ќе направам мала дигресија. Да не заборавиме – според мое длабоко убедување, дека смеењето воопшто, а следствено на тоа и смеењето поттикнато од восприемањето на стрипот, карикатурата и цртаните филмови – анимацијата, е сосема сериозна психофизичка активност на секој човек што е во нормална психофизичка состојба. Смеењето и смешното, како и сѐ што е видливо и поимливо во природата, во смисла на поставеноста на нештата, нивната задача, цел, функција, полза или штета итн. итн. е сериозно. Всушност сѐ во природата – вклучувајќи го тука и човекот е така поставено што се наметнува заклучокот дека се работи за нешто што го нарекуваме: сериозност, или: сериозно. Исклучок е глупавоста. Но за ова, и на ова место – толку.
   Од друга страна, слободната диспозиција што ја имаат стрип-цртачите, карикатуристите и аниматорите за создавање многу богата, содржајна и добро срочена идејно-естетска и прецизна – концизна своја авторска приказна, им дава можност релативно лесно и брзо да воспостават врска со корисниците на нивните дела, со реципиенти – читатели, и за релативно кратко време – преку сатирата – критиката, да им ја пласираат својата размисла, идеја – порака, без да ги остават во никаква дилема. Духовитото – смешното во делото, е она што ги привлекува реципиентите кон делото, кон стрипот, карикатурата, цртаниот филм. Но тоа не значи дека и делото како дело е духовито – смешно, или само духовито-смешно. Духовито-смешна е содржината, она што како интелектуалност е содржано во него. Тоа пред сѐ и над сѐ е сериозно нешто, бидејќи по смеењето следува восприемање на идејата – пораката-критика од авторот, она на што се смеел реципиентот. Дури, без претензии за некоја уметничка надмоќност над другите видови уметност, овие три видови уметнички дела се во извесна предност поради својата експлицитно јасно прецизирана – концизна и, што е најважно, брзо восприемлива порака. Ова релативно кратко време, оваа голема брзина на воспоставување ефикасна врска на стрип-авторот, карикатуристот и аниматорот со реципиентите на нивните дела противниците на уметничките вредности на стриповите, карикатурите, па и на цртаните филмови, го сметаат за површност и непродлабоченост, односно за главен аргумент за непостоење на духовни односно уметнички вредности во овие дела. Па така, за да не остане на крајот, стрипот, карикатурата или анимираниот филм само со шареноликоста на боите и со својата гола идеја – порака-критика, добриот стрип-мајстор и карикатурист (и сценаристот и цртачот), треба, со своите мајсторски изведби и во визуелно-ликовно-графичката компонента (елемент на стрипот, карикатурата...), и во идејно-духовната компонента (елемент на стрипот, карикатурата...), да обрнат големо внимание уште при изборот на темата, сценариото т.е. содржината на стрипот. Потоа треба да се вложува голем труд во самата изведба, а сега веќе, мислам, дека е потребно и сѐ повеќе да се применуваат и современи ликовни техники (компјутерската, на пример), и посовремени ликовни знаци и симболи. Со тоа реципиентот ќе биде заинтересиран и ќе ужива во восприемањето на стрипот и делото воопшто, за сето време додека го восприема и тоа и во ликовно-графичкиот дел и во идејно-духовниот дел, нестрпливо очекувајќи го расплетот на фабулата, со цел што побрзо да ја разбере авторовата идеја, порака.
   Но, ова прашање е за поширока дискусија, па и за него, и на ова место – толку.

   3. Покрај Владимир Величковски, според моите сознанија вие сте единствениот македонски автор кој објавил книга на тема карикатура. Потешко е да се биде практичар или теоретичар?
   Факт е дека многу малку се на број делата (книгите, статиите и сл.), со теориски проучувања, студии, анализи и расправи за стрипот, карикатурата и цртаниот филм. Освен една студија од Томислав Османли за стрипот, за жал, стрипот, карикатурата и цртаните филмови научно-стручно, малку, скоро и да не се проучувани кај нас. Токму тоа ме поттикна пред повеќе години да се зафатам и со извесни проучувања на некои сегменти на овој вид творештво. Така, во еден подолг период од дваесетина години, се начнаа некои скриени вредности на овие ликовни дела, како што се: „Критиката и духовитоста во карикатурата“, „Оптимумот на уметничкиот израз во карикатурата“, „Стрипот и цртаниот филм“, „Симболизмот во карикатурата“ и други. Дел од овие десетина есеи – статии за карикатурата, но и за стрипот, беа објавувани во континуитет од неколку години (секоја година по еден), во Анкара – Турција, на турски и на англиски јазик. Од овој материјал беше составена книга што излезе од печат во 2013 година под наслов „Аспекти на карикатурата“ во издание на издавачката куќа „Магор“ – Скопје.
   Мојата цел беше (меѓу другите), да заинтересирам и други истражувачи да започнат со теориски проучувања на овие ликовни дела, и на пошироката културна јавност, научно- стручно и подетално да им ги презентираат нивните уметнички и други вредности. А дека имаат такви вредности овие дела потврдува и фактот оти тие се објавуваат и наградуваат и кај нас и во светот, на многу меѓународни фестивали и други културни манифестации. Македонија сметам дека е една од поистакнатите земји со долга стрип и карикатурна традиција.
   Што се однесува до прашањето дали е потешко да се биде практичар или теоретичар, не сум размислувал многу на оваа тема. И кога работам на нешто теориско, и кога работам стрип, карикатура, цртан филм и друго, се посветувам исцело. Во текот на работата многу пати се навраќам на сработеното, честопати наоѓам грешки (но и „грешки“), повеќе пати преправам, правам варијанти, проби, ако може така да се каже. И така, на крајот, по подолго време се решавам за конечниот изглед на тоа што го работам.
   Но, ако веќе се бара попрецизен одговор на ова прашање, може да се рече дека иако на почетокот – освен идејата, не го знам ни приближно изгледот на делото чија реализација ја започнувам, практиката односно работата на уметничкото творештво, (стрипот, карикатурата и...), ми дава голема слобода во изнаоѓање на најлесниот пат до нивниот конечен изглед.
   Додека пак работата во теоријата, работата на теоретските трудови ме ограничува со конкретните прашања (со конкретните проблеми), што се поставуваат и со врамените одговори до кои мора да се стигне. Конкретно, ако поставеното прашање гласи: има ли оптимум во уметничкиот израз на стрипот воопшто, како изгледа тој (оптимумот), и патот до одговорот е ограничен и мора да се води во таа поставена рамка. А тој – патот, е непознат, допрва треба да се распретува. И така... Па во таа смисла се состои тоа тешкото (и најтешкото), во работата на теоретичарот.
   Сепак, големо задоволство ми прави тоа што го правам и како практичар и како теоретичар во ликовно-сатиричната творечка област, особено кога ќе го видам објавено некаде.

   4. Во споредба со пред 20, 30, односно 40 години, на кое ниво е македонската стрип-сцена денес? Се забележуваат ли логични темпорални закономерности на развој и континуитет или сѐ се сведува на периодични проблесоци поврзани со одредена личност или група, со што секоја генерација е осудена да започне од нулта точка?
   Пошироко гледано, би рекол: состојбата на македонската стрип-сцена – како што велите, не е добра. Кога го велам ова мислам пред сѐ на објавувањето, а не на создавањето на стриповите. Кај нас има и стрип-творци, и стрип-реципиенти, но нема пласман. Пред неколку децении имаше издавачки куќи, редакции, творци, списанија и верна едуцирана публика – реципиенти.
   Ако земеме предвид за анализирање подолг период, на пример периодот од последните седумдесетина години, може да се рече дека стрипот кај нас има развој, па и континуитет, но со осцилации. Неговото воздигнување (издигнување), и развој, беше проследено и со падови што пак се должи на големите промени во нашиот општествено-политички ситем и промените во сопственичките имотни односи, и други фактори, за кои малку нешто ќе кажам, подолу.
   Во поранешниот, социјалистички систем, стрип-центрите како организирани генератори на стрип-продукцијата беа во државна (или општествена сопственост – како што тогаш се нарекуваше државната сопственост). Тоа значеше дека водењето грижа за овој сегмент на нашата култура беше на највисоко можно општествено-државно ниво. Но како што е познато, многу од тогашните стрип-дела беа проткаени со идеолошки предзнак што одговараше на тогашната општествено-владеачка идеологија, со што тие дела во наголема мера се без или со сосема малку, односно со ограничени уметнички вредности.
   Денеска – главно стрип-центрите не се државни. Државата е, ќе речам во контакт – допир со овој вид творештво, исклучително и делумно и секогаш преку неизвесното финасирање. Неизвесно и во поглед на висината на средствата, и во поглед на времето на доделувањето.
   Приватниот, економски сектор речиси воопшто не е заинтересиран за поддржување на стрип-творештвото.
   Ваквата имотно-правна поставеност на неколкуте организирани стрип-центри кај нас се одразува и на самата продукција и реципициенција на стрип-уметничките дела. Радува фактот што во последно време, веќе има интерес за стрипот и карикатурата во нашиот образовен систем. Во училиштата веќе и практично им се посветуваат извесен број часови. Се забележува дека има настојувања и материјалот од самата наставна програма да биде предаден на учениците на стриповски начин. Тоа значи дека за стрипот како стрип има сѐ повеќе интерес. Но за нас стрипот (и карикатурата и анимираните филмови), се значајни и важни како творечко уметничко дело. Па во таа смисла и треба да биде насочен нивниот третман во образовниот систем, и воопшто интересот на државата и општеството за овој вид творештво.
   Општо земено, кај нас стрип-конјуктура постои, според мое мислење, додека постои некој стрип-круг што собира ентузијасти, а кога некои личности ќе се тргнат, спласнува продукцијата, интересот... Иако постои ентузијазам, иако постои заинтересираност, тешко и инцидентно се создава стрип, тешко се објавува, а бројот на реципиентите се намалува.
   А кога сме веќе кај ова, овој број (бројот на реципиентите), се намалува и губи и поради појавата на други предмети и области на интересирање на реципиентите, особено на младите. Тоа се умните – паметните телефони со можностите за забава и комуникација што ги нудат, компјутерите, социјалните мрежи Фејсбук, Твитер..., ноќниот забавен живот и сл. Овие нови забави и предмети на интересирање, на еден голем дел од младите им одзема многу време, енергија и пари. Ним малку интересирање им останува за попродуховени форми на културна надградба, надградба што пак бара малку и интелектуален напор и едукација (едукативна навика) за пријатно и со уживање следење на стрипот, карикатурата, анимацијата. Тој факт треба да се има предвид. Бидејќи ако се изгуби културната навика да се реципира стрипот, карикатурата, анимацијата, се губи и начинот на восприемањето, а потоа се губи и директното интересирање за овој (овие) медиум(и). Тоа во уметноста веќе се има случено. Да се потсетиме само на случајот со вестерн филмовите. Поради хиперпродукцијата и неинвентивноста, најнапред се изгуби интересот за нив, а со тоа се изгуби и вестерн филмската публика. Со текот на времето (мислам на времето без вестерн филмови) се заборави и начинот или системот за нивното поимање – разбирање. И така се дојде до нивниот крај. Сега веќе нема никој што ќе се нафати да го обнови вестерн филмското творештво, кога за тоа веќе нема интерес и едуцирана филмска публика, и кога неуспехот е сосема извесен.
    Да не дозволиме да го дотераме стрипот, па и карикатурата и анимацијата, до ваква положба.

   5. Спомнавте дека бавењето со карикатури и сатирично-хумористични стрипови ви создава големо задоволство, каков што убеден сум дека e случај и со читателите на вашите дела. Но дали ваквото творештво, налик на случајот со римскиот поет Овидиј, некогаш ви создало и несакани ситуации и реакции „од горе“?
   Вообичаено, уметниците од сите профили, искористувајќи ги ваквите можности, секогаш настојуваат да се прикажат како големи самостојни борци против замислениот режим или режимите во кои ја создавале својата уметност, небаре „режимот“ е секогаш режим и тоа неподносливо репресивен и опасен, ниту на крајот на умот непомислувајќи дека токму тој и таквиот „режим“ им го овозможил и обезбедил и животот и кариерата и сето друго. Затоа на ова прашање ќе одговорам директно со не. Не ми се случило така отворено да добијам некаква забрана или закана од некого или од некаде, како што имало случаи со некои други сатиричари. Познат е, на пример, случајот од пред неколку децении, со нашиот еминентен сатиричар Бошко Смаќоски и со забраната на неговата радио емисија што многу години се емитуваше рано наутро на програмата на Радио Скопје, и што почнуваше со неговото директно обраќање до слушателите со: „Добро утро драги слушатели, а за денот не ви гарантирам.“ Емисијата, одеднаш и нечујно ја снема од програмата и само затоа што некоја ВИП-личност се препознала во некој сатиричен текст од овој хуморист. Мене тоа досега не ми се случило, а не ми се случи ниту тогаш кога во еден подолг период интензивно се занимавав и со создавање карикатури и по некој стрип, со политичка тематика. Во тоа време објавив околу 200 политички творби претежно во дневниот весник „Нова Македонија“, а еден голем дел од нив потоа се најдоа и во мојот албум „Хомо балканикус ептен занесеникус“. Сепак, и тогаш не доживеав некоја голема и видлива пресија директно на своја кожа – што се вели. Но секогаш, или ако не секогаш – често, имало и сѐ уште има тивка реакција, тивок бојкот. Правнички кажано немам докази за тоа, но имам индиции иако (пак правнички кажано), тие, како докази, во доказната постапка во правото, не се земаат в предвид [ха, ха].
   Општо земено, никој не сака критика, особено не јавна, каква што е критиката во карикатурата и сатирично-комичниот стрип. А секој сака пофалби. Од друга страна пак, карикатурите и сатирично-комичните стрипови не се прават за пофалување на некого или на нешто. Напротив, се прават за критика (критикување) на некого или нешто, се разбира, во добронамерна смисла на зборот. Па затоа и сега ми се случува чуден отпор, чуден бојкот.
   Еве неколку примери што датираат од последниве две-три години.
   Мојата најнова книга со хумористични раскази, карикатури и афоризми „Јас не сум виновен за ништо“ излезе со еден расказ помалку. Зошто? Бидејќи така решил некој од редакцијата на издавачот. А така решил бидејќи во расказот – хумореската, „препознал“ критика упатена до еден негов личен пријател за кого тој сметал дека е позната и полезна јавна личност.
   Втор пример, кога една моја карикатура (малку стриповски направена), што го третира пијанството (во неколку амбиентални ситуации), беше одбиена за јавно изложување на изложба и јавно објавување во каталог, од два домашни и од еден меѓународен фестивал. Зошто? Не знам. Претпоставувам дека причината е пијанството кое за некого не е тоа туку е само потрошувачка – продажба на алхохол и – заработка (инаку, карикатурата меѓу другите фестивали, беше пријавена на конкурс распишан од Домот на културата од едно наше познато винарско место).
   Една карикатура не ми беше објавена јавно на еден истакнат – би рекол, меѓународен електронски портал, бидејќи третираше тема од Библијата.
   И така натаму, и така натаму.
   По релативно добрата соработка во еден подолг период со некои медиуми (телевизии, весници), што се случуваше по повод излегување од печат на некоја моја книга, албум, изложба или завршување на цртан филм, денес (во последниве 4-5 години) имам би рекол (пак) отворен молк (отворен бојкот). Јас не ја знам причината (или причините), но молкот е очигледен. А би рекол, и не е само во врска со мене, туку и со други сатиричари.
   И еве, ми изминаа повеќе децении со активно занимавање со сатирично, стриповско, карикатурно и слично творештво, но сѐ уште ме „одбегнуваат“ сите значајни државни награди, општествени признанија, еснафски награди и слично.
   Колку за илустрација: во нашево општество, до пензионирањето, сите академици, универзитетски професори, општествени дејци, артисти, писатели, сликари, музичари, музиканти, пејачи и уште кој ти не, се наградени со сите возможни вакви награди и признанија, а ние сатиричарите само ги чекаме, чекаме…
   И уште малку на оваа тема.
   Секој сам може да забележи колку малку се зборува кај нас за сатирата, стрипот, карикатурата, мислам на нив како пројава, како општествено-културолошка корисна активност. Овие дела секој ги сака и ги восприема со големо задоволство и уживање, но досега воопшто се нема случено некое посериозно научно-стручно проучување или воздигнување и третман на оваа духовито-сатирична уметност на некое повисоко и пошироко општествено ниво. Зарем тоа не е тивок бојкот, несоодветно третирање, и зарем сатирата не е општествено-корисно духовно добро?

   6. На маргините на 10-тиот Меѓународен салон на стрип – Велес 2012, на кој што му беше врачено признанието за развој и афирмација на македонскиот стрип, долгогодишниот уредник на „Детска радост“ – Киро Донев, изјави дека стриповите правени во негово време, со туш на хартија, биле веродостоен израз за авторското мајсторство, за разлика од сега кога со помош на компјутер секој може да прави стрипови. И додека многу карикатуристи и стрип-автори од вашата генерација успешно одолеваат, па дури и ги негираат придобивките на новото време, забележав дека вие ги боите вашите стрипови дигитално. Кој е вашиот став по однос на користењето дигитални наспроти традиционални алатки?
   Гледано од технолошки аспект, ако може така да се рече во стрип-творештвото, рачното правење стрип со туш на хартија и боење е макотрпна работа, која што бара време, стрпливост, концентрација, енергија итн. Но, на крајот задоволството од конечниот изглед на делото е големо и потполно бидејќи – генерално, тоа е резултат исклучиво на умот и раката на уметникот.
   Но напредокот во технологијата во многу области на производната сфера на човечкото живеење е неминовен. Аналогно на ова и напредокот во употребата на нови средства, алатки и методи во уметноста, а тоа значи и во создавањето на стрип-делата, кој што сѐ повеќе е евидентен, исто така е неизбежен. Употребата на дигиталната технологија во уметноста, пред сѐ во графиката преку компјутерската техника и другите дигитални технички средства сѐ повеќе е евидентна и во стрип-творештвото. Тоа се нови техничко-физички средства што се користат за творење на стариот – добар изглед на стрипот, но и на некои негови нови ликовно-изразни форми. Сепак, да нагласам дека со нив не е толку лесно да се работи колку што – од страна гледано, изгледа. Раката и умот на стрип-творецот и понатаму остануваат главни во овој вид творештво.
   Една од поглавните карактеристики на дигиталното стрип-творештво (компјутерското стрип-творештво), е специфичниот квалитет во визуелна смисла на зборот и кога тој се гледа како таков (дигитално) на компјутерот, телевизорот и сл. па и кога е напечатен. Велам: па и кога е напечатен бидејќи неговиот естетски изглед зависи и од квалитетот на печатењето. Значи, да нагласам: не се работи за поголем (повисок), квалитет, на стрипот изработен во оваа техника, туку се работи за поинаков квалитет. За да го разбереме ова еве една илустрација: се работи за разликата во квалитетот како кога зборуваме за истуширан стрип обоен во акварел техника и истуширан стрип обоен со молив во боја (дрвени бои). И во двата случаи се работи за врвен квалитет но не ист туку различен.
   Овде пак, се појавува една опасност – површноста, ласцивноста, која може да го заведе и понесе творецот но, заради просторот и времето, нема да ја шириме темава.
   Друга, исто така една од поглавните карактеристики на дигиталното стрип-творештво (компјутерското стрип-творештво), е неговата (на стрипот) лесна достапност до неговите реципиенти, бидејќи тој лесно, брзо и ефтино се пренесува до нив. Овде мислам на неговото пренесување – транспортирање преку интернетот, дигиталните социјални мрежи и сл.
   Од друга страна и рачно изработениот стрип ја има магијата на авторското мајсторство, како што беше веќе констатирано, а ја има и дополнителната вредност на оригиналноста, и на уникатноста, бидејќи делото – како такво, го има само во еден примерок. Па, во таа смисла, мајсторството на раката на еден Дарко Марковиќ и неговите мајстории со моливот во боја (дрвените бои), се познат квалитет кој ја изнесе македонската карикатура и стрип во светот, како врвен производ од овој вид.
   Истото се случи и (и сѐ уште се случува) со бравурозните мајстории во оваа иста техника во портретите на нашиот познат потрет-карикатурист Никола Анѓелкоски.
   И така натаму.
   Токму затоа мислам дека овој вид творештво ќе опстане и во иднина, како што напоредно со него, ќе се развива и дигиталното (компјутерско стрип) творештво.

   7. Со вас имаме доста слични размислувања во врска со општествената улога на стрип-авторот. Можеби едно од ретките несогласувања е што за разлика од моето мнение дека авторот треба да ги наметне своите погледи и идеали, вие сте со поалтруистички сфаќања, сметајќи дека неговата благородна мисија се состои во тоа да му го даде на читателот она што му е потребно. Па, какви стрипови ѝ требаат на Македонија денес?
   Ова прашање има две строго поделени солуции.
   Првата солуција доаѓа до израз кога авторите се во размислување за изборот на темите, стилот, методот што ќе го применат во работата врз стрипот итн, итн. Но ова пак – до некаде значи ограничување на нивната слободна диспозиција особено кога се работи за дело по нарачка, или кога авторите помодно следат некој тренд во стрип-творештвото итн. Сепак тие не се сосема лишени од една ваква слободна своја диспозиција, од слобода во творештвото. Секогаш на нив самите, останува колку ќе ги искористат своите таленти можности при изработувањето на конкретниот стрип, а со тоа и колку ќе ги искористат своите шанси за градење на својата успешна уметничка стрип-кариера.
   И втората солуција доаѓа до израз во почетната фаза, но откако авторот веќе се определил за конкретниот стрип, пред пристапот кон неговата реализација. На стрип-авторот (или стрип-авторите – ако се работи за двајца автори: автор-сценарист и автор-цртач – реализатор) тогаш му се наметнуваат основните прашања: кому е наменет стрипот, кои ќе бидат неговите реципиенти, дали им е токму таков стрип потребен, како ќе биде прифатен и разбран и така натаму, и така натаму.
   Откако ќе се расчисти со одговорите на овие прашања ќе се пристапи кон реализацијата на стрипот. И токму тогаш стапува на сцена, да речам, благото наметнување на волјата на авторот, неговата идеја – порака. За да имаме реципиенти треба да имаме стрипови атрактивни за нив. Не е добро да се создаде стрипот, а да нема реципиенти. Во светот на уметноста веќе има примери на дела што никогаш не биле побарани од ниеден реципиент. Пред година две во Њуjорк се одржа изложба на книги од библиотеки кои што никогаш од ниеден читател не биле побарани да бидат прочитани.
   Затоа, сметам дека е поцелисходно и пополезно стрип-авторите да обработуваат актуелни, современи теми, она што е секојдневие на луѓето со цел – преку нив полесно да ги пласираат своите пораки, идеи. Сето тоа да го прават со дискретно следење на нивните интересирања, знаења, идеали и идоли и сл. Бројот на денешните стрип-реципиенти е мал, па барем со еден ваков пристап во стрип-творештвото, тој број да се задржи и постепено да се зголемува. Стрипот, според мое мислење е во криза. Кога зборувам за криза во стрип-творештвото, не мислам толку на квантитетот колку на квалитетот и тоа најмногу на комик-стрипот, односно на карикатурниот, духовитиот стрип. Денеска е тешко да насмееш некого, а и општо земено, луѓето сѐ помалку се смеат.
   За добри стрип-мајстори, добри цртачи, и сценаристи, не е голем проблем, не е непремостлива тешкотија да направат добар стрип со Принц Валиант, Хогар, Астерикс, и други историски ликови од некоја туѓа историја, или стрип од Дивиот запад, со Били Кид, Зоро и сл. Се поставува прашањето колку тоа во денешново време е интересно за нашите реципиенти, пред сѐ младите реципиенти. Ако имаме релативно добар број стрипови, релативно добра продукција со наши национални јунаци и други елементи, дали имаме и доволен број реципиенти за нив. Се запрашал ли некој глобално, колкав е бројот на стрип-реципиентите. За ова – според мене, доволно покажува фактот што стрип-творештвото кај нас не може да опстане на комерцијална основа, и од стрип-творештво не може да се живее. Така?

   8. Годинава бевте еден од учесниците на првата Стрип колонија во Велес. Од впечатокот стекнат преку дружењата со помладите колеги од Македонија, според вас каква е иднината на домашната стрип-сцена?
   Работата на колониите е динамична, интензивна. Таквата работа за ново стрип-дело (малку нескромно речено), мене, глобално не ми одговара. А, работата на стрип-колониите и воопшто на уметничките колонии, токму со тоа се одликува. Како да се работи за натпревар, бидејќи сите брзаат. А уметничката работа бара мир, спокој, размислување, а не брзање. Со брзањето може да се поткрадне грешка која може да биде фатална за делото. За да се избегне тоа, на уметничките колонии се довршуваат делата започнати дома – во своето ателје, делата за кои долго се размислувало, за кои се извршени потребните подготовки и кои веќе дома – во ателјето се почетно поставени. Со сигурност можам да кажам дека врвните дела на уметниците не се направени на временски кратките уметнички колонии на кои покрај уметничкото творење краткото време се троши и за други активности: дружење, меѓусебно запознавање, размена на искуства, запознавање на околината итн.
   Веќе реков нешто за иднината на домашната стрип-сцена. Според моето мислење, стрипот воопшто, а посебно комик-стрипот, односно духовитиот стрип, кај нас има перспектива. Иако луѓето по природа се љубопитни, по малку и самобендисани и помодни, а со тоа и поподложни на лесно прифаќање на новини и нови сфери на интересирање кои често пати се и некорисни и штетни, мислам дека нема туку-така, да се откажат од реципирање на стрипот. Живеењето со стрипот, како генерациска навика и едукативно-воспитен метод во културолошко издигнување и оформување на младата личност, кај нас има долгогодишната традиција. Затоа сметам дека гладта кон овој вид духовна храна, уште долго ќе постои кај лугето. А, на стрип-авторите задача им е повеќе да ги следат стрип-реципиентите кај нас. Нивниот начин на живеење, ментален склоп на нештата и сл. Ова (пак ќе речам) заради кризата и опасноста од згаснувањето на интересирањето за стрипот. Македонија има млади стрип-автори и тоа е добро за перспективата на стрипот кај нас.
   Добро е и што има млади стрип-творци. Тоа дава надеж за неговата иднина во нашата земја.

   9. За крај, знам дека работите на серијалот кратки хумористични стрипови во кои протагонист е Русето. Имате ли можеби и други планови за во иднина?
   
Што се однесува до стрип-серијалот „Русето и Маричето“, со задоволство можам да кажам дека беше правен во соработка со нашиот голем стрип-вљубеник и стрип-творец, почитуваниот Ване Трајков. Сега за сега немаме договорено понатамошна соработка. Можеби ќе има во иднина. Тој е поупатен во трендовите на македонскиот стрип и пошироко, па секоја соработка со него е многу плодотворна и полезна.
   Инаку, во своето делување често се навраќам на стрипот, велам често бидејќи работам и друго, (цртани филмови, хумористични раскази, слики). Но, реков, не го заборавам ниту стрипот, особено не – последниве пет-шест години. На тоа ме потсетуваат и роковите на стрип-фестивалите на кои што редовно учествувам (Велес, Белград…), И така, малку по малку и се изродува по некоја нова стрип-табла. Во последно време (има четири-пет години), на пример во работата ја воведов компјутерска техника. Како и секој така и јас кога се втурнувам во некој нов свет на непознати творечки можности и предизвици, сакам да сум со компјутерот. Сакам да изведам, да испилам како што се вели, нешто врвно, нешто квалитетно Волтдизниевско (ова намерно го велам вака, бомбасто и на овие мои години), со цел повеќе да ги заинтересираме и младите за стрипот.
   Во стрип-творештвото сега за сега немам некои големи планови, но имам во план редовно да создавам, па, ќе видиме што ќе биде.

Александар Стеванов
Objavljeno: 10.03.2019.
Strip: Noćni sud (104)      Autor: Franja Straka
Objavljeno: 10.03.2019.
Strip: Cane (361)      Autor: Goran Milenković
Objavljeno: 09.03.2019.
Mek Koj među prgavim indijancima...      Autor: Ilija Bakić

  ...i još gorim ćerkama - „Mek Koj
  knjiga 2“ Gurmelana i Palasiosa;
 
  izdavač Darkwood 2017.

Vestern strip (ili, u ovim krajevima, „kaubojac“) „Mek Koj“ scenariste Žana-Pjera Gurmelana i crtača Antonija Ernandeza Palasiosa startovao je 1974. godine kratkim epizodama (od oko desetak stranica) prilagođenim za objavljivanje u časopisima, u vreme poslednje masovne popularnosti ovog žanra koja se ponajviše temeljila na neočekivanom uspehu „špageti vesterna“ na koju „Novi svet“, uprkos svojim sećanjem na Divlji zapad, nije imao adekvatan odgovor jer je, u filmu, bio okrenut „egzistencijalnom“ ili „anti“ vesternu, dok je u stripovima ponavljao izlizane „palp“ obrasce. U ostatku sveta vestern je bio na mnogo boljem glasu i nije smatran samo pukom zabavom za dečake; zato su dobri vesterni nastajali širom planete: u Argentini („Larigan“, „Cisko Kid“), Engleskoj („Met Meriot“, „Mat Dilan“, „Ves Slejd“), Italiji („Teks Viler“, „Koko Bil“, serijal „Priče sa Divljeg Zapada“), Francuskoj („Džeri Spring“, „Talični Tom“, „Bluberi“, „Komanča“). Najveći uticaj u francusko-belgijskoj strip školi imao je „Bluberi“ koji je, nasledivši „Džerija Springa“, postao etalon za mnogobrojne nove strip vesterne pa i „Mek Koja“. Pošto je solidno prošao kod čitalaca magazina, „Mek Koj“ je uznapredovao do „albumskog stripa“; kratke priče sabrane su u premijerni album „Legenda o Aleksisu Mek Koju“, a nadalje će se njegove avanture isključivo prostirati na albumsku dužinu (najmanje 48 strana). „Mek Koj“ je štampan u Jugoslaviji u različitim izdanjima, od „Eks almanaha“, „Biser stripa“ i „Supera“ do „Politikinog zabavnika“, najčešće u crno-beloj varijanti. Stoga ovaj heroj nije nepoznat iskusnim stripofilima što je svakako  plus za poduhvat agilnog „Darkwood“-a koji ovaj serijal prezentuje u punom sjaju - u visokokvalitetnim, kolorno štampanim knjigama sa tvrdim koricama koje sadrže po tri albuma-epizode.

Mek Koj je na početku svog života poručnik u južnjačkoj vojsci koja se povlači pred severnjacima. Pošto biva zarobljen Mek Koj, za račun severnjaka, odlazi u Meksiko i tamo, usred silnih peripetija, saznaje da je građanski rat okončan pa sa drugarima Čarlijem i Maksijem kreće kući. Put ih, u epizodi „Mek Kojeva pobeda“, vodi do dama koje napadaju Indijanci. One se predstavljaju kao tri kćeri koje iz zatvora žele da oslobode oca znanog kao Ubica Kejn. Mek Koj i drugovi su prinuđeni da im pomognu ali oslobađanjem Ubice Kejna njihove nevolje tek počinju... Ipak, Mek i njegovi prelaze Rio grande i vraćaju se u domovinu da bi upali u rat vojske i Apača u kome će, kao regrutovani specijalni izviđači, otkriti ko crvenokošce snabdeva oružjem i „vatrenom vodom“. U trećoj epizodi, „Bela smrt“, Mek Koj i družina dobijaju zadatak da sačekaju komandantovu kćeku ali nju otimaju Indijanci pa vojnici kreću da je oslobode; onda se u sve umešaju zlato, opijum i „bela gospa“, prikaza koja u snežom bespuću mami zalutale ljude od kojih niko ne preživljava taj susret. Kad se Mek i drugovi vrate sa oslobođenom devojkom zatiču prazan gradić jer stanovnici odlaze na istok gde je (opet) pronađeno zlato!

Epizode, nastale 1976. i 1977. godine, rezultat su međusobnog usklađivanja i usaglašavanja autora odnosno njihovog iskušavanja sopstvenih snaga. Gurmelanov scenario je manje-više korektan u ponovnom prepričavanju žanrovskih obrazaca ali ga muče razrešavanja zapleta (koja traže da se situacije objasne za šta je potrebno previše rečenica koje opterećuju sliku). I osnovni ton priča se menja - prva epizoda je bazirana na gegu i karikiranju dok su ostale ozbiljnije, sa samo ponekim humornim „oduškom“. Palasiosov crtež i dalje izaziva različite reakcije. Njegov grafizam temelji se na mnoštvu linija-šrafura koje grade objekte, što ima svoje prednosti ali i mane jer se nacrtani oblik lako gubi-utapa u to mnoštvo. Ipak, pejzaži  su vrlo ubedljivi dok crteži lica i mimike nisu uvek uspešni čega je on svestan pa te manjkavosti obilno kompenzuje ekstravagantnim kolorom, intenzivnim čistim bojama i njihovim neuobičajenim spojevima (poneki kvadrati/table liče na tehnikolor filmove) što stripu daje dozu psihodeličnosti (primerenu periodu u kome je stvaran). Crtač, ponekad, nalazi i neobična rešenja kao u slučaju nesrećnog psa koga svi šutiraju (u „Traži se Mek Koj“) jer je za njega grafizam potpuno promenjen te je nacrtan karikaturalno svedeno. Kao kuriozum ovih epizoda pomenimo i pojave junaka koji liče na popularne glumce u vesternima kakvi su Džon Vejn ili Džek Palans.

Rečju, „Mek Koj“ se, u drugoj knjizi sabranih avantura, razvija i napreduje iskušavajući sopstvene snage i to, svakako, na zadovoljstvo ljubitelja vesterna koji će sa nestrpljenjem očekivati sledeći tom.

(„Dnevnik“, 2019)
Objavljeno: 08.03.2019.
Pretplata za Stripčine 2019...     Press: Besna kobila
  ...Kristof Šabute i Jošiharu Cuge!

Krajem februara Besna kobila je napunila devet godina, što je prilika da oglasimo pretplatu za dva ključna stripa koja ćemo objaviti ove godine.

Kristof Šabute – ČISTILIŠTE
Besna kobila je dosad objavila 4 grafička romana ovog proslavljenog francuskog autora (Veštice, Pun mesec, Mobi Dik, Malo drveta i gvožđa). Na redu je Čistilište, priča o Benžamenu, mladom informatičaru koji uživa u sreći i blagodetima liberalnog kapitalizma sve dok ne izgubi kuću, posao i sve drugo što se može izgubiti. Njegov novi život počinje tek kad stigne u Čistilište, ali i borba protiv nepravdi koje su mu nanete i koje je nanosio. Još jedan Šabute u punom sjaju, i što je retkost – u koloru.
(edicija Stripčine, format B5, 186 strana, kolor, tvrde korice, planirani izlazak iz štampe maj 2019)

Jošiharu Cuge – ČOVEK BEZ TALENTA
Besna kobila je ponosna što nakon devet godina potrage za pravima može da najavi objavljivanje ovog stripa kojim smo i želeli da započnemo ediciju Stripčine. U osnovi autobiografski strip, Čovek bez talenta je remek-delo japanske mange, tačnije vatakuši mange (stripa o sebi). Priča o strip autoru koji odbija da pravi kompromise i radi po narudžbini, pa napušta zanimanje za koje je talentovan i počinje da se bavi krajnje bizarnim poslovima koji, uprkos njegovim nadanjima, ne donose nikakve prihode, a koji i njega i njegovu porodicu (ženu i dete) sve dublje guraju u bedu. Autor uzdiže taj, i svoj i junakov, životni debakl u istinsku odu bekstvu od ustaljenih normi. Iako je posle ovog stripa prestao da objavljuje, Jošiharu Cuge je i dan-danas jedan od najcenjenijih mangaka u Japanu, a strip Čovek bez talenta je često na listama najboljih stripova svih vremena.
(edicija Stripčine, format A5, 224 strane, crno-belo, tvrde korice, planirani izlazak iz štampe septembar 2019)

Zajednička pretplatna cena za oba ovogodišnja naslova edicije STRIPČINE je 2300 dinara, a sva poštarina je uračunata u cenu. Knjige šaljemo po redu izlaska iz štampe. Pretplata traje od 01. marta do 15. aprila 2019. i važi za teritoriju Srbije.

Pretplata se uplaćuje opštom uplatnicom: pod uplatilac upišete vaše podatke, pod svrha uplate – STRIPČINE 2019, pod primalac – IP Besna kobila d.o.o, Branka Pešića 20, 11080 Zemun, pod valuta – RSD, pod iznos – 2300, a pod račun primaoca – 330-4010733-61.
Na kraju, važno je i da nam na naš e-mail info@besnakobila.co.rs  potvrdite uplatu i još jednom za svaki slučaj napišete svoju adresu na koju ćemo vam slati knjige.

Objavljeno: 07.03.2019.
Strip: Kumova slama (27)      Autor: Mirko Zulić
Objavljeno: 07.03.2019.
Leteći start Čarobne knjige...     Press: Čarobna knjiga
  ...Merkurio Loi 3 i Komesar Ričardi 3!

   Potražite novi tom! MERKURIO LOI 3
   Dve nove priče koje će vas ostaviti bez daha: "Nesrećnik" i "Šetnja po Rimu"

   Merkurio Loi nije običan čovek. On je i profesor, i ljubavnik, i filozof... ali, pre svega, on je neverovatno radoznao. Ta znatiželja često ga dovodi u neobične i opasne situacije. Njegove duge šetnje misterioznim Rimom 19. veka često se završavaju uplitanjem u mračne poslove nekog od tadašnjih tajnih društava. Njegov mladi asistent Otone, i sam je član jednog od takvih društava, što predstavlja odličnu podlogu za uzbudljiv istorijski triler.
   Napete i uverljive priče ovog serijala plene pažnju čitalaca i dobijaju pohvale kritike zbog sugestivne italijanske scenografije, dinamične radnje i punog kolora.
   PORUČITE ODMAH!

   NA LETEĆEM STARTU! „Merkurio Loi 3“ je na Letećem startu od 06. do 09. marta u striparnici „Čarobna knjiga” u Dečanskoj 5 u Beogradu, striparnici „Alan Ford” na Novom Beogradu, Klubu čitalaca Čarobne knjige „Bulevar Books” u Novom Sadu i na našem sajtu po ceni od 870 dinara po tomu. Po završetku Letećeg starta, cena u našim klubovima čitalaca i na sajtu iznosiće 1.000 dinara, dok ćete ga u ostalim knjižarama moći nabaviti po ceni od 1.299 dinara.



   TREĆA KNJIGA IZ SERIJALA KOMESAR RIČARDI
   U ovom tomu, sve četiri priče su u crno-beloj tehnici, baš kao što su originalno objavljene u Il Commissario Ricciardi Magazine 2018.

   Četiri uzbudljive priče o čuvenom komesaru u samo jednom tomu!
   PORUČITE ODMAH

   „Komesar Ričardi” je  strip zasnovan na seriji romana o čuvenom komesaru, liku kog je stvorio poznati italijanski pisac Maurico de Đovani (Maurizio de Giovanni).
   Pred vama je nova knjiga s četiri uzbudljive priče o komesaru Ričardiju uz koju dobijate i intervju s njegovim tvorcem Mauricijom de Đovanijem, iz kog ćete saznati kako je nastao lik čuvenog komesara, pročitaćete zanimljivosti o književnom i stripskom životu tog junaka, kao i o drugim likovima iz serijala.
   Evo priča iz treće knjige:
DESET PARA: Ubistvo jedne devojčice zauvek menja sudbinu mladog Luiđija Alfreda Ričardija.
OTIĆI I OSTAVITI: Doktor Modo čini sve da spase život dečaka kog je majka ostavila u bolnici.
BUKET CVEĆA: Brigadir Majone prati neobičnog lopova tokom proslave narodnog praznika Insenje.
GROZNICA: Smrt jednog slepca u Španskoj četvrti otkriva neizlečivu strast prema lutriji u Napulju.

   NA LETEĆEM STARTU! „Komesar Ričardi“ 3 biće na Letećem startu od 06. do 09. marta u striparnici „Čarobna knjiga” u Dečanskoj 5 u Beogradu, striparnici „Alan Ford” na Novom Beogradu, Klubu čitalaca Čarobne knjige „Bulevar Books” u Novom Sadu i na našem sajtu po ceni od 800 dinara. Po završetku Letećeg starta, cena u našim klubovima čitalaca i na sajtu iznosiće 900 dinara, dok će u ostalim knjižarama ona biti 1.199 dinara.

Objavljeno: 06.03.2019.
Stripolis promocija ...     Press: Stripolis
  ...u Novom Sadu!

U subotu 9. marta u Novom Sadu održaće se izložba, promocija i razgovor povodom deset godina postojanja časopisa „Stripolis“.

U knjižari „Bulevar-Books“ (Bulevar Mihajla Pupina 6.) sa početkom u 19.00 h. biće upriličen razgovor sa akademskim slikarom i urednikom časopisa Brankom Đukićem. Govoriće se o nastanku časopisa, autorima koji su objavljivali stripove u njemu, kao i o značaju i ulozi Stripolisa u kulturi domaćeg i svetskog stripa.

Program će se nastaviti u galeriji „S.U.L.U.V“ (Bulevar Mihajla Pupina 9.) u 20.00 h. gde će biti otvorena izložba radova vodećih autora koji su učestvovali u ovom projektu, poput Edmonda Bodoena, Juko Šimicu, Vitoria Đardina, Silvia Kadela, Pitera Kupera, Igora Tuverija i mnogih drugih...

Posetiocima će biti omogućena kupovina časopisa po popularnim cenama.

Pozivamo sve prijatelje koji su sve ove godine bili uz nas da svojim dolaskom uveličaju svečanost.
Objavljeno: 04.03.2019.
Strip: Montenegrini (447)      Autor: Simon Vučković
Objavljeno: 04.03.2019.
Otvoreni poziv za strip autore...     Press: SCM
  ...za 17 Internacionalni
  strip konkurs VELES 2019!

Propozicije

- Pravo učešća imaju svi autori iz celog sveta, nezavisno od pola i uzrasta;

- Dužina stripova treba da bude od 1 do 6 tabli, na A4 formatu (min 300 dpi ukoliko se šalje elektronskim putem). Ukoliko je strip od 1 strane treba da bude sa najmanje 5 sličica.

- Pristigli stripovi neće biti vraćeni. Samim prijemom od strane organizatora, oni daju pravo organizatoru da ih objavljuje i prezentira, zajedno sa autorima u sklopu promocije svojih aktivnosti. Autori poslatih stripova ulaze u kombinaciju za obezbeđivanje puta, smeštaja i ishrane tokom 14. Internacionalnog salona stripa VELES 2018 (sredinom septembra).

- Tema je slobodna. Svaki autor (crtač, tuš, kolor) može učestvovati samo sa jednim stripom. Izuzetak postoji samo za scenariste koji mogu da urade scenarija za više stripova. Svaki autor i deo autorskog tima treba da bude potpisan na stripu sa naznakom ko je šta uradio.

- Zajedno sa stripovima treba poslati i ličnu biografiju, fotografiju, kontakt podaci i godina kada je strip nacrtan. Na svim stripovima trebaju biti navedeni svi autori kao i naslov stripa. Bez ovih informacija neće biti uzeti u obzir za nagrade

- Svi pristigli stripovi biće uzeti u konkurenciju za nagrade:
  · Prva nagrada ZLATAN STRIP 200 EU, diploma.
  · Druga nagrada, diploma.
  · Treća nagrada, diploma.
  · Nagrada za najbolje scenario, diploma.
  · Nagrada za najboljeg autora do 18 g, diploma
  · Nagrada za najmlađeg učesnika, diploma
  · Ostale specijalne nagrade

Rok za slanje radova je 20-og septembra 2019. godine. Oni mogu da se šalju na
a) Adresu Strip centar Makedonije-Veles (za konkurs) Ul VASIL GJORGOV br 78 1400 Veles
б) Ili na emailu: stripkonkurs@gmail.com

Objavljeno: 03.03.2019.
Strip: Noćni sud (103)      Autor: Franja Straka
Objavljeno: 03.03.2019.
Strip: Cane (360)      Autor: Goran Milenković
Objavljeno: 02.03.2019.
Homo ludens ipak trijumfuje!...      Autor: Ilija Bakić

  ...„Samonikli korov strip #7-#12“ Franje
  Strake;
 izdavač „Bratstvo duše“ 2018.

Franja Straka (1952) spada među najagilnije strip alternativce ovih prostora; takođe je i među najproduktivnijima i među tematski najraznovrsnijima a ovo poslednje podrazumeva  priče iz života radnika, stripovanu poeziju i prozu različitih žanrova, parodije poznatih dela, različite „slobodne forme“... Paradoksalno (ali praktično izvedeno) Straka je i vizuelno i scenaristički - prepoznatljivo neprepoznatljiv (i obrnuto) odnosno dosledno nedosledan. Njegov dosadašnji opus obiman je i razbacan u mnoštvu izdanja. U tom šarenilu centralno mesto ipak zauzima „Samonikli korov strip“; od početka njegovog izlaženja 2002.g. do sada, pojavilo se bezmalo 600 brojeva. U trenutku nastanka ova publikacija je bila novost za domaću strip scenu pošto je reč o „e-zinu“ odnosno elektronskom izdanju slatom putem e-maila. Ako je andergraund strip 1990-tih podrazumevao fotokopirano umnožavanje i interno organizovanu distribuciju „Samonikli...“ je doneo još alternativniji način uz korišćenje digitalne tehnologije: stripove, crtane na klasični način, Straka je skenirao, elektronski obrađivao, pakovao (kompresovao) i besplatno slao čitaocima. Time je sačuvana izvorna sloboda stvaranja bez ograničenja od formalnih autoriteta (glavnih, odgovornih, umetničkih i tehničkih urednika) odnosno sloboda određivanja formata, obima publikacije i ritma izlaženja. Preostala je samo jedna (najteža) prepreka - autocenzura sa kojom se svaki alternativac bori kako i koliko zna i ume. Ultimativno ograničenje ovakvog konceptu stvaranja bilo je - i ostalo - autorov talent, radoznalost i domišljatost odnosno  predanosti radu (tako je otpao izgovor o uredniku koji sprečava stvaraoca da radi više i bolje a iza koga se, naravno, krila klasična lenjost). Straka je izdržao sva iskušenja, od besparice do kvarova opreme i objavljivao „Samonikle korov stripove“ na radost sve brojnije publike. Ono što je, ipak, ostalo neostvareno jeste pojava „Samoniklog...“ u, za strip, primarno-originalnom obliku - na papiru. Ovim albumom (drugim u nizu), u uzdanju alternativne-andergraund kuće „Bratstvo duša“ koju vodi uporni entuzijasta Zdenko Franjić, i ta je „falinka“ „Samoniklog...“ konačno ispravljena.

Čitalac ovog albuma, dakle, ima priliku da obnovi poznavanje „Samoniklog...“ ili da se upozna sa njim. Kako god bilo, šest brojeva „Samoniklog...“ u drugom tomu, dovoljno je da svakog znatiželjnika uvere u Strakin bujni, neobuzdani talenat odnosno vrcavu visprenost koja glatko prelazi s teme na temu smenjujući groteske sa cinizmom ali i čistim ludizmom neobuzdane mašte koja nesputano prateći sopstvene puteve podseća na nadrealističke vežbe iz automatskog pisanja koje će začuditi kako publiku tako i stvaraoca. Bez obzira da li kreće iz realno životnih pozicija ili odmah barata „profilisanim“ situacijama kakve su „priručnik smešnih smrti u 100 lekcija“ odnosno „akrobacije na temu varijacije“ lovačkih priča, Straka ustrajno razgrađuje dešavanja dovodeći ih do apsurdnog gega koliko smešnog i infantilnog toliko i sentencijski mudrog. Ništa se u ovim stripovima ne podrazumeva jer je podložno testiranju na (be)smisao, od antijunaka priča do izdržljivosti strip medija i samog crteža (redukovanog na niz karakterističnih linija ili potpuno izbačenog iz kvadrata i zamenjenog smenama crne i bele boje), sočnog korišćenja jezika (ovde se može pročitati i prvi ovdašnji strip na romskom), viceva i dosetki. Straka istrajno razvija karikaturu kao način crtanja i promišljanja ne jednog trenutka več čitavog (globalnog) postojanja. Taj, u osnovi subverzivni stav (kome ništa nije sveto i nedodirljivo) pohvala je lucidnosti i čistom ludizmu otvorenog duha koga je sve manje u modernom svetu hedonističkog pomodarstva i lažnih vesti. Zato je „Samonikli korov strip“ preko potreban dah nepatvorene zdravorazumske svežine.

(„Dnevnik“, 2019)
Objavljeno: 01.03.2019.
SAMO STRIP… / JUST A COMIC… #6...     Press: zmcomics
  ...Papirna i elektronska izdanja.

SAMO STRIP... sadrži moje stripove i tekstove, uz povremeno gostovanje nekog domaćeg autora, što je osnovni koncept magazina. Sveska je B5 formata (16x23cm), štampana u crno-beloj tehnici, na voluminiziranoj hartiji, 24 strane, plus korice u boji na kunstdrucku sa mat lakom.

Napokon, nakon dve godine pauze… Šesta sveska Samo stripa… izašla je, zvanično, u dvanaestom mesecu prošle godine… Doduše, tada samo kao elektronsko online izdanje (Novinarnica), štampano izdanje je stiglo tek krajem januara ove godine… Malo sam spor bio kako sa distribucijom, tako i sa javljanjem da je šestica izašla. Sakupilo se u međuvremenu više informacija i verzija izdanja, pa sada barem imam potpunu informaciju. Dakle Samo strip… postoji u tri verzije… Papirno izdanje, elektronsko na srpsko-hrvatskom (Novinarnica) i englesko izdanje na Comixology/Amazonu…

Šesti broj Samo stripa donosi 12 strana Samo stripppa... Slabijeg je kvaliteta u odnosu na prethodne nastavke, ali sam ovaj broj zato popunio nekim kraćim stripovima, koji će valjda uspeti da izbalansiraju kvalitet izdanja... Pre svega, tu je kratka priča Razglednica iz Sarajeva, po scenariju Predraga Đurića. Crtež je uradio španski autor Francisco Maldonado, dok je moja malenkost bila zadužena za tuš i kolor. Razglednice su dobile treću nagradu na Međunarodnom strip-festivalu Veles 2013, koji se održava u istoimenom gradu u Makedoniji. Tu su i dve table Mumije (kao nijedne druge). Prva je rađena za sajt MojStrip, druga kao fan art za strip-album Olga & Filip: knjiški moljci dvojca Penevski–Pavlić... Naravno, da se lakše popuni broj, uvek pomognu i stariteti „Iz arhive”: Oči ludaka, rađene za fanzin ZinFan tripS, dok je Muzej XXXI veka, nakon dvadesetak godina ležanja u fioci, ovde premijerno... Tu su takođe standardni nastavci serijala Bacili i The Silly Bikers. Dok tekstualni deo krasi priča o ženskom stripu Ona se budi iz pera Jane Adamović. Da. Priredio sam uistinu šaren broj...

Papirno izdanje možete kupiti za sada u Alan Fordu… Naravno voljan sam da se distribucija poboljša… Ako želite da imate u svojim striparnicama, najbolje da to rešite preko Alan Forda, koji je u prodaji/distribuciji mnogo veštiji od mene…:)



Domaće elektronsko izdanje
se može kupiti na sajtu Novinarnice, platformi koja se bavi prodajom elektronskih izdanja časopisa: https://www.novinarnica.net/novine/samo_strip

Cena je niža, jednom kupljeno izdanje je uvek dostupno za čitanje preko njihove aplikacije… Samo strip je tamo u visokoj rezoluciji, identičan kao štampano izdanje, uz izuzetak šetog broja koji zbog mogućnosti koje pruža sajt donosi "Razglednica iz sarajeva" u boji, za razliku od papirnog izdanje gde su sve unutrašnje strane u crno beloj tehnici.

Elektronsko izdanje na engleskom jeziku JUST A COMIC…, kompletan prevod je uradio Draško Roganović i prodaje se preko Comixology/Amazon sajta… Cena je niža takođe, može fajl da se preuzme na računar u više različitih formata. Kupovina je jednostavna a adrese je sledeća: https://www.comixology.com/Just-a-comic/comics-series/127731...

Objavljeno: 28.02.2019.
Strip: Kumova slama (26)      Autor: Mirko Zulić
Objavljeno: 28.02.2019.
Sat — slike i časovi Velikog rata...     Press: USUS
  ...Turneja obrazovno–umetničke
  izložbe.

   „Sat — slike i časovi Velikog rata“ — Valјevo otvara izložbu o srpskim junacima

   Turneja obrazovno–umetničke izložbe „Sat — slike i časovi Velikog rata“, nastale na osnovu nagrađenog grafičkog romana „Sat“, počinje na prostoru nekadašnje Valјevske bolnice 1914. i 1915, u Kulturnom centru Valјeva, u četvrtak 28. februara u 18 časova.

   Izložba „Sat — slike i časovi Velikog rata“, praćena predavanjima i promocijama, uz učešće umetnika i stručnjaka, održavaće se nadalјe u kulturnim centrima, obrazovnim ustanovama, na festivalima i sajmovima, u državnim ustanovama, u Srbiji i inostranstvu.

   O grafičkom romanu
   „Sat“ priča istinitu sudbinu srpskog vojnika Radomira Lazarevića i njegove porodice iz Roćevića kod Kralјeva u Velikom ratu. Radomir je kao vojnik Srpske kralјevske vojske 1915. godine prešao snežnu Albaniju a potom i Sredozemno more. Nije dočekao da barem još jednom vidi Porodicu, Zavičaj i Otadžbinu.
   „Sat“ je svedočanstvo o lјubavi, vernosti, hrabrosti i požrtvovanosti srpskih junaka i njihovih porodica, o brizi i posvećenosti francuskih vojnih i medicinskih radnika, ali i odanosti tuniskog naroda tokom Prvog svetskog rata i sve do danas. U pitanju je univerzalna priča o malim lјudima u velikim istorijskim događajima.
   *
   Poduhvat je umetnički stvaran od 2015. do 2018. godine. Scenario je po porodičnom predanju Lazarevića je napisao Dragan Lazarević — de Lazare. Prvu režijsku postavku je uradio Zoran Tucić, a stvaralački su u prvoj fazi doprineli i likovni umetnici Vladimir Krstić – Laci i Siniša Radović. Finalnih četiri stotine crteža je uradio Vujadin Radovanović, dok je strip obojio Rade Tovladijac.
   Grafički roman je u izvornom obliku objavlјen u izdanju „Pčelica izdavaštva“ iz Čačka, u oktobru 2018. kao album–monografija velikog formata, na kvalitetnoj hartiji, tvrdog uveza. Osim stripa, monografija ima i ilustrovani istorijsko–obrazovni dodatak na 16 velikih strana (oko 50 autorskih kartica) sa tekstovima o istoriji Prvog svetskog rata, današnjoj obnovi srpskih vojničkih grobalјa u Africi, ali i pregledom sto godina stripova na temu Velikog rata po istraživanjima Zorana Stefanovića. Knjiga je pravlјena kao opšteobrazovno sredstvo a trenutno je u proceduri za pomoćno nastavno sredstvo za istoriju u 8. razredu osnovne škole i u srednjim školama Srbije.
   Ovo izdanje je ovenčano Nagradom 63. Međunarodnog beogradskog sajma knjiga za strip 2018. godine. Uz to, na rang listi magazina NIN, knjiga je zauzela prvo mesto najznačajnijih događaja u stripu Srbije u 2018. godini, praćena drugim stripovima o Prvom svetskom ratu: edicijom „Linije fronta“ i zbirkom Do pakla i nazad.
   Takođe je povodom stote godišnjice Dana primirja u Prvom svetskom ratu ovaj grafički roman objavlјen kao sveska na roto–hartiji i poklonjen čitaocima 12. novembra 2018. u listu Večernje novosti u 120.000 primeraka.
   Time je „Sat“ postao najtiražniji i najčitaniji srpski strip poslednjih 40 godina.
   *
   Na osnovu odziva i zahteva publike sa dosadašnjih predstavlјanja, naročito prosvetnih i kulturnih radnika, nastala je povodom „Sata“ putujuća izložba sa pratećim programima gde se predstavlјa i faktografija Prvog svetskog rata, sećanje o ratu sačuvano u istoriji umetnosti, kao i potreba za očuvanjem spomen obeležja vojnika i civila, žrtava rata koji je sa razlogom nazvan Veliki.

   Reč stručnjaka o „Satu“
   ZORAN MILEKIĆ, PROFESOR ISTORIJE, ČAČAK: „Strip kao umetnička forma ima u sebi zaista zrno genijalnosti. Ispričati priču kroz niz slika a sa minimalnom količinom reči, a koja je ipak u stanju da na čitaoca „gledača“ ostavi tako jak utisak, zaista je fenomen. (...) No, ono što je istoričara zanimalo čitajući „Sat“ to je istorijska tačnost podataka. Umetničko viđenje gigantskog sukoba koji se zvao Veliki rat, kao i učešća Srba u njemu, jedna je strana medalјe. Druga su činjenice kojima se barata i koje se ne bi smele previše žrtvovati umetničkoj slobodi kad se obrađuje jedna važna tema i to na ovaj način. Tim više što je strip namenjen mladim naraštajima koji nemaju previše znanja o svojoj prošlosti. Ili ih imaju, ali na netačan i iskrivlјen način, što je još poraznije. Ovaj strip je pokazao, po mom dubokom uverenju, da se uspešno mogu kombinovati umetnički talenat, i pisca i ilustratorâ, sa onim što su neophodne istorijske činjenice.“
   VASA PAVKOVIĆ, PISAC, BEOGRAD: „Scenario stripa „Sat“ jasno i upečatlјivo prati neke od najvažnijih momenata iz sudbine ratnika Radomira i sudbine njegove porodice. Crtež je majstorski stilizovan, ubedlјiv i kolorom dodatno oplemenjen. Strip „Sat“ svakako spada u najlepše primere srpskog stripa koji se bavi Velikim ratom, a verujem da je pogodan i za savremenu školsku lektiru.“
   PROF. DR MILOŠ KOVIĆ, ISTORIČAR, BEOGRAD: „Na stogodišnjicu Prvog svetskog rata upravo nas je srpski strip iznenadio kvalitetom i količinom produkcije posvećene ovoj temi. I, što je najvažnije, iskrenošću i svežinom izraza. To ponajbolјe potvrđuje strip „Sat“ scenariste Dragana Lazarevića i crtača Vujadina Radovanovića. Klјučne vrednosti ovog stripa nisu samo u superiornom crtežu i književnom pripovedanju. U njemu je, pre svega, reč o lјubavi prema porodici i otadžbini. Glavni junaci za porodicu su vezani neraskidivim nitima, koje premošćuju prostor i vreme. Porodica i potomstvo pobeđuju ograničenost čovekove pojedinačne, tragične egzistencije. Posebno je važan kontinuitet između generacija, oličen u sećanju na pradedinu žrtvu, opredmećen u satu koji se u porodici čuva. Rodolјublјe se, u ovom stripu, zasniva na lјubavi prema svojoj zemlјi i nema ni trunku isklјučivosti prema bilo kome. Zbog svega rečenog potrebno je da se razmisli o upotrebi ovog stripa kao nastavnog materijala u našim školama. On to zaslužuje, zbog dobrih poruka koje nosi i zbog svoje umetničke vrednosti. Potpisnik ovih redova ga najtoplije preporučuje, kako čitaocima doslovno svih uzrasta, tako i našim školama.“
   SLOBODAN IVKOV, ISTORIČAR PRIMENјENE UMETNOSTI, BEOGRAD: „Učešće Srbije i Srba u Prvom svetskom ratu je kroz stripove začuđujuće retko korišćeno u srpskoj likovnoj naraciji. Pred nama sada imamo nešto sasvim drugačije! I u formalnom i u suštinskom vidu. „Sat“ je produkciono najobimnija crtano–pisana priča ikada ovde nastala na temu Srbije u Prvom svetskom ratu. Nema spora o tome da je reč o ratu, no ne radi se o nekom neposrednom sukobu, a ponajmanje o stavlјanju na stranu samo jedne od strana u borbama. Svi su žrtve, protivnici skoro da i nisu prikazivani, a delo govori o sumornim i po porodice dugotrajnim posledicama, koje se prenose i traju vekovima. S obzirom na prethodna, malobrojna srpska stripska dela posvećena Prvom svetskom ratu, „Sat“ poseduje i ogroman pedagoški potencijal.“

Autori stripa i izložbe
Scenario:Dragan Lazarević — de Lazare
Likovni umetnici: Vujadin Radovanović, Rade Tovladijac, Zoran Tucić i Vladimir Krstić — Laci
Grafičko oblikovanje: Dragan Lazarević i Rade Tovladijac
Tekstovi: Dragan Lazarević, Zoran Stefanović,
Republički zavod za zaštitu spomenika kulture, Beograd, Vikipedija, slobodna enciklopedija i Međunarodna kulturna mreža „Projekat Rastko“
Koncept izložbe i kataloga: Zoran Stefanović

Objavljeno: 26.02.2019.
Strip revija Večernjeg lista br. 66...     Press: Stripforum
  ...veljača/februar 2019.

DUKE: Ja sam sjena (2/2) cenarij: Yves H. ·
  Crtež i kolor: Hermann

Nakon jednogodišnje stanke nastavljamo sagu o revolverašu Dukeu Morganu. Bogat Hermannov akvarel vodi nas u Colorado u vijeme kada je Zapad bio najdivljiji. Pojava Dukeova brata Clema na neočekivanome mjestu pokrenut će lavinu događanja. Svega tu ima — od krvne osvete, do razočaranja u ljubav, od novih prijateljstava, do novih leševa. Pravi hardcore western za ljubitelje pustinjske prašine i dima baruta
ABRAHAM STONE: Radix malorum (1/2)
  Autor: Joe Kubert

Abraham je na dobrome putu da postane zvijezda nijemog ratnog spektakla, no političke spletke, fatalne žene i jedna neobuzdana hollywoodska zabava natjerat će ga da preispita kakav život zaista želi živjeti. Priča o crnoj strani čovječanstva vrhunski je ispričana majstorskim perom Joea Kuberta.
PETER KAMPF JE ZNAO (2/2)cenarij: Carlos Trillo ·
  Crtež: Domingo R. Mandrafina

U orwellovskoj alternativnoj povijesti jedan strip postao je sredstvo širenja ekstremističke ideologije. Zanimljiv noir dvojca Mandrafina/Trillo propituje utjecaje medija, lažnih vijesti i povijesnog revizionizma na suvremeno globalizirano društvo.
IZVANSERIJSKO: SandyAutor: Jordi Bernet
Kratak strip o patuljku Sandyju iz 1966. godine legendarnog Jordija Berneta podsjetit će nas na to koliko svojim riječima utječemo na živote ljudi oko sebe… i možda nas navesti na promjenu.

No, nije sve tako crno!
Izgleda da smo , sasvim nenamjerno, za ovaj broj odabrali stripove koji grebu duboko u ljudsku psihu, no nismo zaboravili niti na humor. I u ovom broju s nama su stari znanci:
ŠIC-MICAutor: Walter Neugebauer
TATICAAutor: Nob
ŠTEF I ŠTEFEKAutor: Franjo Maixner

    Skrećem Vam pozornost i na naše Facebook stranice, na kojima možete pratiti vijesti vezane za Kuću stripa.
www.facebook.com/Stripforum

     Čitajte nas, pišite nam, posjetite na www.stripforum.hr i Facebooku.

Objavljeno: 25.02.2019.
Strip: Montenegrini (446)      Autor: Simon Vučković
Objavljeno: 25.02.2019.
Strip: Noćni sud (102)      Autor: Franja Straka
Objavljeno: 24.02.2019.
Strip: Cane (359)      Autor: Goran Milenković
Objavljeno: 23.02.2019.
Kroz zemlju divova...      Autor: Ilija Bakić

  ...i podzemne lavirinte (do ljubavi);
 
 „Torgal, knjiga VIII“ Van Hama i
  Rosinskog; izdavač „Darkwood“ 2017.

Strip serijal „Torgal“ rezultat je saradnje pisca Van Hama i crtača Rosinskog. „Torgal“ je započet 1977. godine i zahvaljujući atraktivnoj mešavini naučne i epske fantastike zadobio simpatije brojnih ljubitelja „priča u slikama“. Torgal, „zvezdano dete“ koje su, krajem prvog milenijuma, našli i usvojili divlji Vikinzi, sasvim je netipičan junak koji ni malo ne mari za avanture već uporno (ali bezuspešno) pokušava da se skrasi i u miru živi sa svojom suprugom i decom. No, okolnosti ga nemilice bacaju u centar svakojakih dešavanja koja traže da snagom mišica, oštricom mača i precizno odapetim strelama spasava sebe i svoje bližnje; domišljatost, lukavost, oštroumni zaključci i precizni planovi Torgalove su dodatne prednosti mada ni njegovi neprijatelji nisu naivni i glupi bilo da je reč o „običnim“ ljudima bilo da se bori sa moćnim, bogolikim stvorenjima odnosno ljudima iz budućnosti čija je tehnologija superiorna.

Osmi tom Torgalovih sabranih avantura (izdanje agilnog „Darkwood“-a iz 2017.g.), u sjajnoj opremi sa reljefnom prednjom koricom, u punom koloru i u preciznoj štampi, očekivano donosi tri epizode (po internom rasporedu XXII, XXIII i XXIV) nastale 1996, 1997. i 1999. godine, dakle u vreme kada je serijal „napunio“ dve decenije kontinuiranog izlaženja što sveukupno donosi zaokruženi svet-pozornicu u kome se dešava te „razrađene“, definisane i dinamički razvijane likove (koji vidljivo odrastaju i stare) odnosno prepoznatljivi pripovedački i likovni stil i identitet stripa. Crtež, kadriranje i montaža tabli koje precizno prate i potpomažu dinamiku priče ubedljivi su, bez slabih mesta. Scenarija koja ispisuje Van Ham iznova započinju krugove sage sa znanim likovima ali izmeštenim-izokrenutim situacijama. Ova „promena mesta“ vrlo je korisna za serijal jer mu daje novi polet a zanimljiva je i autorima jer su u mogućnosti da „prodube“ dobrotu/zlobnost novih/starih junaka i, što je još izazovnije, da promene njihove profile i tabore. Naravno, ne treba zanemariti činjenicu da je za dve decenije stasala sledeća generacija mladih čitalaca kojoj treba pomoći da se uključi u sagu.

Upravo početna epizoda osmog toma, „Divovi“, zatvara jedan takav krug u kome je Torgal sopstvena mračna verzija pod imenom Šajgan Nemilosrdni; Torgal je, naime, izgubio pamćenje a zlobna Kris od Valnora ga je ubedila da je on gusar koji hara severnim morima i da mu je ona žena. Za tri godine oni su sakupili silno blago i postali strah i trepet za sve (i dobre i loše). Ipak, jedan zarobljenik će Šajgana osloviti pravim imenom i to pokreće nazaustavivi proces vraćanja pamćenja. Torgal na vrhu kule, used oluje, traži od bogova Asgarda da mu vrate život, grom udara i... Torgal je u vrtovima Asgarda gde mu Odinova supruga Friga poverava zadatak koji će, ako ga ispuni, umilostiviti Odina i omogućiti Torgalu da ponovo bude upisan u sećanje bogova. Torgal pristaje da ode u zemlju divova i tamo ukrade oteti Odinov prsten. Sledi avantura nalik Guliverovoj nakon koje se Torgalu vraća sećanje.

Pošto se telesno i duhovno oporavi Torgal se sprema na put kako bi se vratio svojoj porodici. Istovremeno, njegova supruga Arisija i sin Jolan kreću na put ostavljajući troje dece na ostrvu; Arisija želi da Vikinzima ponudi pomoć kako bi oteli Šajganovo blago pod uslovom da joj predaju Šajgana. No, vođa Vikinga je više zainteresovan za Arisiju kao ženu pa ona mora da beži zahvaljujući Jolanovim nadljudskim moćima. Kad se vrate kući zatiču Torgala zarobljenog u kavezu (zato se epizoda zove „Kavez“). Arisija odbija da prepozna muža jer pamti sve muke koje joj je naneo. Dramu prekidaju ljuti Vikinzi koji žele da se osvete Arisiji. Torgal mora da brani porodicu i povrati Arisijinu ljubav.

Ponovo ujedinjena porodica kreće na put jer previše zlonamernika zna gde žive. Njihova dva čamca upadaju u neobičnu maglu i razdvajaju se. Torgal i mala Luv otkrivaju da je u centru magle ostrvo. Tu živi zajednica bez svesti o okolnom svetu jer je u zabludi drži Drakon, kralj i prvosveštenik presvete Arahnee koja živi u Donjem svetu ispod ostrva. Arahnei se redovno žrtvuju mladoženje i Torgal se prijavljuje kako bi spasao malu Luv. U podzemnom lavirintu, između potoka lave, mreže koju je isplela džinovska Arahnea i mumija bivših mladoženja, Torgal i Luv saznaju tužnu priču o nesrećnoj ljubavi i prokletstvu ostrva. Nesmireni duh ubijenog ljubavnika spojiće se sa voljenom Arahneom tek kad ga oslobodi čista duša male Luv. Tako se veselo-tužno okončava mitološka priča o snazi velike ljubavi.

Scenario ovih epizoda vešto varira različite obrasce, od mitsko-fantastičnih do ljubavnih i porodičnih, donoseći uzbudljivo „strip štivo“ koje potvrđuje da je serijal „Torgal“ u kreativnom zenitu. Tandem Van Ham - Rosinski se bez većih problema kreće kroz raznorodne žanrovske i medijske prostore i stvara uverljive, zanimljive i zabavne avanture na radost brojnih i znatiželjnih čitalaca.

(„Dnevnik“, 2019)
Objavljeno: 22.02.2019.
Stripovske dvojice: dve razstavi,...      Press: Stripburger
  ...dve počitniški delavnici in dva sveža ponatisa!

DRUG DRUGEMU DRUG – RAZSTAVA

Matej Kocjan – Koco: DRUG DRUGEMU DRUG, razstava stripa
22. 2. – 15. 3. 2019, Stekleni atrij Mestne hiše, Ljubljana
Odprtje: petek, 22. 2. 2019, ob 19. uri
Gost večera bo rap izvajalec in avtor besedila v stripu Darko Nikolovski.

Spremljevalni dogodek:
13. 3. 2019, od 13.00 – 16.00 – javna vodstva z avtorjem po razstavi
Razstava Drug drugemu drug je večdimenzionalen poskus vpogleda v nastanek prve slovenske rap pripovedi v stripu na temo sodobnega begunstva. Matej Kocjan – Koco je najprej ustvaril strip in predlogo zgodbe, to pa je potem Nikolovski predelal v sodobno rapersko pesnitev.

Skozi razstavljena dela se nam razkrije begunska problematika kot združitev poetičnega besedila in ekspresivne risbe, ki gresta onkraj novičarskih fotografij in video posnetkov iz revij ali TV-ja. Namesto šokantnega in šabloniziranega moralizma gledalcu omogočita vživljanje v like in s tem vpogled v njihovo intimno življenje ter notranje spremembe, ki nastopijo skozi nize življenjskih preizkušenj, ki jih prinaša sodobno begunstvo.
Razstava bo na ogled do 15. marca 2019. Avtor stripa Matej Kocjan – Koco bo imel javno vodstvopo razstavi v sredo, 13. marca 2019, od 13. do 16. ure.

Več o stripu  …

O AVTORJIH:
Matej Kocjan – Koco •
Slovenski strip avtor, pedagog, za nekoga tudi kulturni parazit. V svojih stripih se ne omejuje na vsakdanje teme. Prisega na zdravo pamet in je hudo alergičen na vsakršno enoumje.
DARKO Nikolovski • Slovenski raper, igralec, režiser in družbeni aktivist. V svojih delih se dotika socialnih, političnih in zgodovinskih tem.



ŽIVEL STRIP! ŽIVELA ANIMACIJA!: POČITNIŠKI DELAVNICI V MSUM

STRIPBURGERJEVA STRIPDELAVNICA (8+)
Mentorja: Andrej Štular in David Krančan
Delavnica: sobota, 2. marec 2019, 10.00−16.00
Odprtje razstave: sobota, 2. marec 2019, ob 16.00
Kje? MSUM (Muzej sodobne umetnosti), Maistrova 3, Ljubljana

Na drugo letošnjo delavnico zopet vabimo stripovske začetnike, starejše od 8 let, ki se bodo v družbi priznanih in uveljavljenih mentorjev spoznali z osnovami stripovskega ustvarjanja. Delavnica je namenjena vsestranski kreativni spodbudi mladim pri ustvarjanju stripov, predvsem pa tudi popularizaciji stripovske kulture. Na delavnici ustvarjeni stripi bodo tudi javno predstavljeni. Udeleženci se bodo spoznali tudi z načini koncipiranja in postavljanja razstav.
Delavnica je brezplačna. Število udeležencev je omejeno. Prijave obvezne.
Prijave in dodatne informacije: core@mail.ljudmila.org ali 031 401 556.

O MENTORJIH:
Andrej Štular vse od sredine osemdesetih let ustvarja na področju ilustracije, kiparstva, oblikovanja lutk in scenografije, stripa, slikarstva, fotografije in filma. Je član ljubljanskega kolektiva Strip Core in lutkovnega gledališča Nebo. Leta 2000 je izdal prvi samostojni stripovski album Lustri, kateremu so sledili še Kompost, Živa sem!, Bežimo, svet se podira!, Kronike, stripe pogosto objavlja tudi v reviji Stripburger. Poleg izvedbe mnogih odrskih in razstavnih projektov je v preteklih letih nastopil tudi na številnih mednarodnih festivalih stripa in neodvisnega filma. Za svoje delo je prejel več nagrad, v zadnjih letih 2 nagradi za likovno podobo in sicer v Kazahstanu za predstavo Zrcalce (LG Nebo) ter na Bienalu slovenskih lutkovnih ustvarjalec v Mariboru za Bežimo, svet se podira iz Zverinice v stripu! (Stripburger/Forum Ljubljana in Pripovedovalski Variete).
David Krančan je diplomiral iz stripa pri prof. Milanu Eriču na ALUO v Ljubljani. Zadnjih petnajst let je član uredništva revije Stripburger. Od leta 2011 ilustrira naslovnice Dnevnikovega Objektiva. Krančan je tako v teoriji kot v praksi raziskovalec razsežnosti stripa kot likovnega izraza. Njegove pripovedi so velikokrat brez besed in v likovni podobi skrivajo pripovedne ključe. Izdal je več samostojnih stripovskih publikacij, med njimi večkrat nagrajeni Grdina (2014) in Pijani zajec (2015). Oba stripa je navdihnilo ljudsko slovstvo, natančneje pripovedke iz znamenite zbirke Zverinice iz Rezije, ki jih je zbral in zapisal Milko Matičetov.
Razstava del nastalih na delavnici bo na ogled do konca meseca, v odpiralnem času muzeja: torek−nedelja: 10.00−18.00.



ZNOVA NA KNJIŽNIH POLICAH:

Juhej, izšla sta sveža ponatisa hitov iz naše zbirke Republika Strip, ki ne smeta umanjkati na domači knjižni polici!
Marijan Pušavec & Jakob Klemenčič: Alma M. Karlin, svetovljanka iz province
Stripovski poklon življenju in delu pisateljice, svetovne popotnice, poliglotke in znamenite Celjanke!
Blaž Vurnik & Zoran Smiljanić: Ivan Cankar: Podobe iz življenja
Poglobljena in poučna, a tudi nebrzdana in zabavna stripovska biografija velikana slovenske moderne!
Pa naj še kdo reče, da niso stripovske biografije zakon!

Vizualni material: Matej Kocjan - Koco, Giorgio Carpinteri, Grega Mastnak, Jakob Klemenčič, Zoran Smiljanić // Program Foruma Ljubljana sofinancirata MOL-Oddelek za kulturo in Ministrstvo za kulturo. Založniški program in mednarodna gostovanja revije Stripburger podpira Javna agencija za knjigo RS (JAK). // Za več informacij in recenzijske izvode pišite na: core@mail.ljudmila.org. // Za odjavo iz seznama prejemnikov elektronskih novic nam odgovorite na današnje elektronsko sporočilo z ODJAVA. // Spremljajte nas tudi na: www.stripburger.org, Facebook, Instagram.

Objavljeno: 19.02.2019.
Strip vesti news...      Press: Strip vesti
  ...novi broj Samoniklog korov stripa!

     Postavljen je još jedan broj Samoniklog korov stripa, 546. broj - to jest, treći po našem neobičnom redu objavljivanja:
     www.stripvesti.com/samoniklikorovstrip/546

Objavljeno: 17.02.2019.
Strip: Noćni sud (101)      Autor: Franja Straka
Objavljeno: 17.02.2019.
Stripski Oscar 2018. ...     Press: Strip vesti
  ...u organizaciji www.stripovi.com!

Još uvek imate vremena da iskoristite svoje pravo glasa...;)
https://www.stripovi.com/oscar/2018

www.stripovi.com od 2007. godine tradicionalno organizira godišnji izbor najboljih stripova iz protekle godine u dvije kategorije: najbolji strip album i najbolja strip sveska!

Glasači mogu odabrati najviše 10 naslova sa popisa svih naslova (lijeva lista) koje zatim trebaju prebaciti među svoje odabrane naslove (tj. na desnu listu). Redoslijed izabranih naslova (na desnoj listi) je jako bitan jer se naslovi boduju prema redoslijedu (prvi naslov dobija 10 bodova, drugi 9, treći 8 itd...). Moguće je mijenjati redoslijed odabranih naslova koristeći odgovarajuće funkcije "gore" i "dolje". Svaki član stripovi.com ima pravo glasovati samo jednom!

Pripremili smo i bogat nagradni fond sa recentnim izdanjima domaćih izdavača (detalje ćemo objaviti na forumu, naknadno) kojima ćemo nagraditi najsretnije sudionike u izboru. Izbor traje od 1.2.2019 do 1.3.2019, kada će biti objavljeni rezultati glasovanja i dobitnici nagrada.

Hvala na sudjelovanju!
Objavljeno: 16.02.2019.
Strip: Cane (358)      Autor: Goran Milenković
Objavljeno: 16.02.2019.
Moj Strip #50...      Press: MojStrip
        
  Uvodnik

Dragi prijatelji,

četiri godine MojStrip mjesečnika prohujale su, a opet, kad virnem stare stripove, kad se sjetim svega što se izdogađalo u našem malom svijetu... ponešto se čini kao da je iz nekog prošlog života.

Puno vam hvala na svemu: i uredništvu koje se rasipalo, ali bez kojeg MojStripa nikad ne bi ni bilo; i autorima koji su neumorno radili, a ništa nisu očekivali zauzvrat; i novinarima i ostalim medijima koji su nas pogurali puno više nego smo se imali pravo nadati; i ponajviše čitateljima zbog kojih je sve to skupa imalo smisla. A imalo je smisla. Ja se osobno osjećam bogatije zbog stripova koje sam ovdje pročitao, a siguran sam da se bogatije osjećaju i ostali spomenuti u prethodnoj rečenici.

Do nekog novog stripovskog susreta, ostanite prije svega zdravi i radoznali, vaš

Jurica.

Adresa: www.mojstrip.com

Objavljeno: 15.02.2019.
Ekscentrična i urnebesna putovanja...      Autor: Ilija Bakić

  ...Doktora Misterije - „Doktor Misterija“
  Alfreda Kastelija i Liča Filipučija;
 
 izdavač „Čarobna knjiga“ 2018.

Mada dugo i produktivno piše scenarija za stripove (najčešće za italijanskog strip giganta „Bonelija“) Alfredo Kasteli (1947) je od 1980-tih, na prostorima Italije, bivše Jugoslavije  (pomalo i u ostatku Evrope) najpoznatiji kao kreator „Martija Misterije, detektiva nemogućeg“, istoričara, arheologa, antropologa, pisca i TV voditelja koji rešava svakojake zamršene tajne prošlosti. Serijal se dopao čitaocima kao strip verzija Indijane Džonsa ili kao racionalna verzija istraživača, nasuprot „Dilanu Dogu“ kao istraživaču natprirodnog. Među mnoštvom neobičnih ličnosti koje je sreo tokom svojih putešestvija Marti - u epizodama „Porodična posla“ i „Doktor Misterija“ iz 1996.g. - sreće i izvesnog Doktora Misteriju. Priča kaže da je Rama Randži, borac za nezavisnost Indije, tokom svojih skitnji Evropom odlučio da promeni prezime u Misterija. Takođe je posinio i siroče Sigala koji je preuzeo isto prezime - a Sigal je, tu je poenta, Martijev pradeda. No, iza ove konstrukcije postoji i druga - Doktor Misterija je junak istoimenog avanturistično-mističnog romana iz 1898.g. (objavljenog u ediciji „Ekscentrična putovanja“ koja je trebala biti paralela tada aktuelnim „Neobičnim putovanjima“ Žila Verna); autor „Doktora Misterije“ je Pol D'Ivo (što je preudonim Pola Deletra, 1856-1915). Avanture na granici verovatnog, bizarni likovi, tajna znanja i učenja, tehnološke novotarije (električna vozila, ubistveni električni zraci, svevideća televizija), kobne zavere, romansa – bili su recept za popularnost i prodaju i „Doktor Misterija“ je sve to, na preko 400 stranica, sadržao. Roman je imao nekoliko izdanja ali ne i nastavak mada će se Sigal pojaviti u romanu „Sigal u Kini“ (1901) a potom i u drugim D'Ivoovim delima. Neobični doktor netragom je nestao sa literarne scene (gotovo pun vek kasnije pojavio se u dva romana, iz 2006. i 2012.g, koji su baštinili staro eskapističko nasleđe).

Kasteli je, kao pravi postmodernista, „pravog“ Doktora Misteriju iskoristio za zakuvavanje intige u „Martiju Misteriji“ a onda je osmislio i nezavisni serijal „Doktor Misterija“ koji koristi ponešto od originalnog D'Ivoovog junaka ali ima i sasvim individualan profil. U Kastelijevoj drugoj inkarnaciji Doktor Misterija nije ni mračan ni fatalno ubistven jer je osnovni ton strip epizoda parodijski što podrazumeva karikiranje iskustva „palp“ (para)literature i popularne kulture – tako da se, mada se strip dešava krajem XIX veka, u njemu pojavljuju i poznati likovi iz dela nastalih u XX veku, od profesora Higinsa iz romana „Piglmalion“, Petra Pana ili Darta Vejdera iz „Ratova zvezda“ dok je na površini Meseca pored „Apolo“ lendera i raketa kojom je Tintin stigao na Mesec. Uz doktora koji stalno otkriva svoja bezbrojna znanja i veštine i evocira uspomene iz prošlih herojskih vremena i mladog Sigala koji, naravno, liči na Martija Misteriju, članovi neformalne družine su Kinez Čing Kvaj snalažljivi preduzetnik koji se ne libi da izrabljuje svoje radnike i dežurna dama u nevolji (gospođa koja traži muža, devojka koja traži izgubljenog verenika ili svoga oca) koja redovno, od šokova, pada u nesvest u Sigalovo naručje (što njemu ne pada ni malo teško). Arhineprijatelj doktora je maršal Radecki koji kuje planove i zavere da ovlada Milanom, Mesecom ili Indijom i da obnovi/popravi svoje mecima izbušeno telo; njemu u mračnim rabotama pomaže pacov koji prisluškuje neprijatelja i izvršava podla naređenja.

I tako Doktor Misterija i Sigal u svom „električnom hotelu“ (koji liči na oklopljeni autobus) stižu u Milano i šokiraju stanovnike. Odmah po izlasku iz vozila prilazi im lažni prosjak sa štakama od sandalovog drveta koje drži negovanim rukama. Doktor to otkriva dedukcijom kojom je hteo da nauči „priglupu individuu“ detektiva iz Bejker strita. Prosjak napada a doktor se bori kao pravi kung-fu borac, pobeđuje pa prosjak ispija retki otrov o kome doktor, naravno, sve zna... Dalje se nižu avanture koje upliću gradnju vazdušnog metroa, kineske trijade, grbavog zvonara crkve, mehaničke lutke i školu za dečake-džeparoše, protestante marksiste, fantoma iz opere, zemlju ispod površine zemlje, Fu Mančua, probuđenog Zmaja haosa... i sve to (uz učestalo padanje dame u Sigalovo naručje) samo u prvoj epizodi „Misterije Milana“! U drugoj avanturi „Rat svetova“ Doktor i Sigal lete na Mesec u topovskom zrnu iz Melijesovog filma, Radecki je mitski „veliki ratnik iz proročanstva“ Salrasa, ratnika sa tamne strane Meseca koji spremaju invaziju na Zemlju, dok na vidljivoj žive miroljubivi Mesečari zbog kojih je Čing „ido koji sve zna“ tu preselio pogone za proizvodnju kravata, kaiševa i upaljača koji sviraju. U „Užasima crne džungle“ koja je u Indiji doktor i reinkarnirani Radecki postaju privremeni saveznici jer su pacovu Radeckog, koji je proglašen za novog avatara Sujodana, slava i moć udarili u glavu; značajnu ulogu u avanturama (na zemlji i pod njom) ima i strašni pirat (inače inženjer i kantautor) Sandokan, za koga će se ispostaviti da je nežna duša, koji od lorda Bruga zatražiti njegovo najveće blago - ruku ćerke a otac će ga zamoliti da uzme i sve ostalo na šta su doktoru potekle suze koje nikad ne može da zadrži na venčanjima. I tako se sve (ili skoro sve) razrešava osim dileme zašto Čing čas govori kao Kinez iz viceva a čas sasvim normalno?

Paradoje su izuzetno zahtevne jer traže izoštren osećaj za ravnotežu između ozbiljnosti i nekontrolisanog humora; previše jednog i drugog uništava zavodljivost parodije. Kasteli se dobro nosio sa izazovom i tek ponekad gubio kontrolu nad pričom. Filipuči je crtežima čistih linija zdušno pomogao da gegovi uspeju, da grimase budu adekvatne a enterijeti i eksterijeri uverljivi. Rečju,  album „Doktor Misterija“ (izdanje „Čarobna knjiga“, 2018) razgaljujuće je štivo za ljubitelje humora (uz zrno ironije i groteske) koje traži i malo opšte kulturne potkovanosti; takvima, posle mnogo smeha, ostaje žal što serijal nije bio dugovečniji.

(„Dnevnik“, 2019)
Objavljeno: 15.02.2019.
Strip: Kumova slama (25)      Autor: Mirko Zulić
Objavljeno: 14.02.2019.
Strip autori u 2018. ...      Autor: zmcomics
  ...pokušaj da odgovorim na pitanje, čime
  su se bavili strip autori sa našeg podneblja?

Svašta sam želeo da napišem na početku ovog teksta, ali ostaviću za drugi put, za kolumnu… Naravno biće kritikovani autori, jer se baš nisu ubili da pošalju info o svojim aktivnostima, a ja sam kasnio (kasnio, kasnio i kas…) pa su imali više nego dovoljno vremena. Dobro, dogodine ću ranije slati poziv ali ću i tokom cele godine pratiti pažljivije šta je ko radio i popisivati. Sada nešto skromniji izveštaj, uz malo moje interevencije i nešto autorske saradnje… Ovo je ipak prvi pokušaj da uradim "autorsku" rekapitulaciju pa je ovo prilika i da uskladimo "priču", da autori vide šta sam od njih tražio od informacija, da ja vidim kako to može da funkcioniše. Sada je jasno da nisam tražio previše. Izvinjavam se ako sam nekome zakinuo koju informaciju, nisam uspeo možda iz svega da isplivam kako treba… Po ažurnosti Strip vesti, i mom kašnjenju sa ovim prilogom, može se zaključiti da su me obaveze odvukle na drugu stranu, pa su me svakojake sitnice znale zbuniti… Nadam se da nisam napravio puno grešaka, da ću dogodine ovo uraditi poštenije i kvalitetnije. Da će se javiti mnogo više autora.

Voleo bih da autori shvate da su danas drugačija vremena, da svi treba da radimo na sopstvenim promocijama, i da isticanje urađenog nije samohvaljenje, već deo naših profesionalnih i autorskih aktivnosti. Prošlo je vreme kada su autori mogli živeti u senci dok su se izdavači bavili promocijom njihovih radova. Vreme je da autori budu gazde svojih dela, koliko god je moguće više… Da ne budu podčinjeni izdavačima, urednicima, prevodiocima, lektorima… Da ne budu zadnja rupa na svirali…;) Eto, i ovaj tekst koji treba da se bavi glorifikacijom autorstva i uspeha, započeh kuknjavom. Što mi to radite…:)

No, da ne dužim, idemo sa popisom autorskih aktivnosti, abecednim redom, po prezimenu, za prvi put ovako. Kada budem radio rekapitulaciju za 2019. godinu, videću da li je recept ispravan ili ću moći da idem hronološki.

Krećemo.

Jana Adamović YANA je objavila kratke stripove Put vina (Veseli četvrtak - Zlatna serija broj 5. scenario i crtež: Jana Adamović i Igor Kordej), Susret (Strip Pressing br 18, scenario: Luka Kurjački) i Nirvana (WHOA COMICS No14, Plem Plem Productions, Nemačka). Takođe je autor velike izložbe Ona se budi / BD Égalité (o tome više u drugom delu teksta) i bila stručni saradnik na izdanju""Buđenje".

Ivana Armanini nekako uvek ide u paketu sa Komikaze, dugovečnim, ažurnim i dinamičnim strip fanzinom koji egzistira na internetu, a koji paralelno radi i svoje papirno izdanje. Strip Mangelos koji je serijalizovala u Komikaze je objavila u posebnom izdanju Mangelos Vol.1 (scenario: Marko Golub, Izdavač: MSU & Komikaze). Zatim su tu "Iza linije" (I. Armanini, I. Hofbuer, M. Milić), "The hole" (How to survive dictatorship?, CBK Comics, Švedska); Fanzinsko izdanje i samostalna izložba "She must be mad" (Tinta strip festival, Komikaze, Dobra Vaga & Matrijaršija) te strip fanzin Gorgonzola #24. Sve aktivnosti Ivane Armanini su ispraćene izložbama, katalozima i učešćima na strip festivalima.

Darko Bogdanov je objavio stripove "What A Wonderfull World" (Devetka 1, 2018) po scenariju Jordana Kocevskog; "Nada je stvorenje pernato" (Ras komik 5, i Linije fronta 7.) po scenariju Aleksandra Stevanova; "Sećanje" (Parabelum 8, Banja Luka) po scenariju Ivana Veljkovića. Uz Aleksandra Stevanova i Sašo Gačeva autor je knjige o stripu "Makedonski strip u izdanju novosadskog Dnevnika" (Македонскиот стрип во изданијата на новосадски „Дневник“ - Štip Makedonija)

Tihomir Čelanović je radio strip kaiševe "Bugs" i mogu se naći diljem interneta, ali im je glavna stranica www.tiho.rs, biće ga i na hartiji, kada bude više informacija, SVesti će preneti.

Marko Dješka autor je stripova 'Annete la sorcière' (Freakshow comix #5, Atelier Turut, Francuska) i '99' (Komikaze #17, Komikaze, Hrvatska). "Vještica Anita" je doživela i domaće izdanje (Endem #38, Crtani Romani Šou, Zagreb).

Predrag Đurić, nam se otuđio mestom življenja, ali je i dalje je aktivan te je uradio scenario za nekoliko stripova: Emigracija u 48 slika, crtež: Vlado Nikolovski (Devetka 2, 2018); "Sva lica slobode", crtež: Vlado Nikolovski (antologija How to survive a dictatorship, AltCom, 2018); "Razglednica iz Sarajeva", crtež: Javier Francisco Maldonado Franco i Zlatko Milenković (Samo strip 2018); Love is in the air crtež: Francesco Conte.

Branislav Kerac je završio svoju drugu epizodu Zagora "Il Mistero Del Pueblo", ovog puta poprilično obimniju, te ide u Italiji u tri nastavka januar-mart ove godine, da ne kažem, ovih dana. U osmoj knjizi Tarzana jugoslovenske produkcije su mu objavljeni stariji radovi na tom licencnom serijalu.

Helena Klakočar je ove godine završila strip "Zid Mediterana", te je u dvanaestom mesecu objavljen od strane zagrebačkog izdavača Vedis, na 150 strana u dve boje. Bila je gošća i na ljubljanskom festivalu "Tinta" dok je ove godine, po svemu sudeći, čeka nekoliko francuskih festivala.

Igor Kordej je standardno bio hiperaktivan. U Francuskoj su mu objavljena dva albuma Marshal Bass t03: Son nom est Personne (Maršal Bas, tom 3, – Ime mu je Niko) Editions Delcourt (scenario - Darko Macan, kolor – Nikola Vitković) te L’Histoire secrete t00: Les Ivoires de Thot (Tajna Istorija, tom 0 - Slonovače Tota) takođe Delcourt (scenario – Jean-Pierre Pécau, kolor – Jerôme Maffre). U Mađarskoj je objavljen Texas Kid, testvérem (Teksas kid – moj brat) koji je crtao po scenariju Darka Macana. U Nemačkoj su mu kod izdavača Splitter objavljena prva dva albuma serijala Marshal Bass dok su mu u Americi objavljeni stripovi u marvelovim kolektivnim izdanjima: Marvel Knights: Black Widow, the complete edition i Cable: Soldier X. Na domaćem terenu je bio zastupljen u petom broju Zlatne serije, u zajedničkom stripu sa Janom Adamović.

Dražen Kovačević radi na dva projekta koja će biti objavljena ove godine: "Le Croix sanglante" - priča o 4. krstaškom pohodu u dva toma (scenario Marko Stojanović, Dražen storyboardove/layoute, Dan Ianos olovku i tuš, Desko kolor – Delcourt) te "Le Lys rouge" (Scenarista je Richard Marazano, Dargaud)

Darko Macan je napisao dvadesetak nastavaka kolumne o Cak-u, nacrtao je 113 stranica stripa od kojih 63 za MojStrip.com (druga polovica "Ahernauta" (48), te kratke priče "Next" (7) i "Abraham" (8)), 8 za sajt Helly Cherry ("Uzorita novela") i 42 tjedna stripića za Fejsbuk. Uradio je scenario za četvrti album "Maršala Bassa" koji je prošle godine objavljen, crtež Igor Kordej. Uradio je i mnoge druge scenarije, samo crtači kilave… Valjda će biti na popisu za ovu godinu. Redovno, u mesečnom ritmu, piše svoj "radni izveštaj" ali je napravio baš ovog meseca pauzu uz pretnju da ne kreće dalje dok se ne prijavi još dvestotinjak novih pretplatnika. Dakle, znate šta vam je činiti (https://tinyletter.com/mcn).

Zlatko Milenković dvadeset prvu godinu vodi Strip vesti, radi lettering za mnogobrojna domaća izdanja, i ponešto nacrta. Ove godine svega nekoliko strana stripa, ali ga to nije sprečilo da objavi šesti broj magazina Samo strip… gde je objavio preko dvadeset strana stripa, sakupljenih iz različitih perioda svog rada na stripu.

Đorđe Milović je ove godine dospeo i na francusku strip scenu. Uradio je strip album, na 142 strane u boji, "Cavalerie rouge" - scenarista je nama već znani Jean-Pierre Pécau dok je izdavač Soleil.

Vlado Nikolovski je po scenariju Predraga Đurića nacrtao dva stripa “All The Faces of Freedom” / Sva lica slobode (How to survive a dictatorship, - CBK & Tusen Serier, Sweden) i “Emigracija u 48 slika” (Strip Magazin Devetka broj-2, Makedonija). Ovaj autorski tim je uradio još nekoliko kratkih stripova koji su predstavljeni na izložbama i u izradi su jednog obimnijeg projekta.

Vladimir Popov je umešao svoje prste u čitavom nizu strip izdanja, pa idemo redom: Fearscape 1-4. (Vault Comics, 2018 - Andrea Mutti crtež i Ryan O Sullivan scenario); Port of Earth 3-8. TBP Vol 1&2 (Top Cow, 2018 - Andrea Mutti crtež i Zack Kaplan scenario); Where we live anthology (Image Comics, 2018, preko 50 autora); WWE The Undertaker Original Graphic novel (Boom Studios, 2018 - nekoliko autora) i Vlad #1 (Feltrinelli comics, 2019 - Andrea Mutti crtež i Matteo Strukul scenario).

Irena Jukić Pranjić za Modru lastu radi pasice "Gejmeri" od devetog meseca 2018. Uradila je i pilot epizodu serijala "Goga Blesača" naručenog početkom 2018. za novi hrvatski rock-časopis koji i pored velikih najava još nije izašao. Irena je uredila i dva broja strip-fanzina "Škola hodanja" u izdanju Akademije likovnih umjetnosti, Sveučilišta u Zagrebu.

Sibin Slavković je za francuskog izdavača Soleil nacrtao prvi album serijala Rouletabille "Le mystère de la chambre jaune" (Scenario: GAUDIN Jean-Charles)

Ivica Sretenović – U protekloj godini objavljen mu je album "Duge noći i crne zastave" (System Comics) po scenariju Dejana Stojiljkovića i uz crtačku saradnju Alekse Gajića i Ivana Stojkovića te kolor Tiberiu Beka.

Aleksandar Stevanov kao scenarista sarađuje Bogdanovim na stripu "Nada je stvorenje pernato" (Ras komik 5, i Linije fronta 7.) i kao koautor knjige "Makedonski strip u izdanju novosadskog Dnevnika" (Македонскиот стрип во изданијата на новосадски „Дневник“ - Štip Makedonija). Napisao je scenario i za "Mačor koji je želeo da postane kralj sveta" (Мачорот кој сакаше да стане крал на светот, Kreator #27) koji je osvojio nagrade u Valjevu i Velesu.

Stevan Subić je uradio prvi album serijala M.O.R.I.A.R.T.Y za francuskog izdavača Delcourt, te mu je u Italiji kod Sergio Bonelli editore objavljena sveska "Il terzo giorno" u ediciji Le Storie. Ove godine očekujemo od njega drugi album M.O.R.I.A.R.T.Y-a i Konana u izdanju francuskog Glenata.

Marko Stojanović - Objavljeni su mu prethodne godine dva strip albuma: Beskrvni 3 (samostalno izdanje, Srbija - urednik i Scenarista) i Do pakla i nazad (izdavač: Narodno pozorište Timočke krajine - Centar za kulturu "Zoran Radmilovic", Srbija - priređivač, urednik i scenarista). Radovi su mu objavljivani u sledećim edicijama: antologija Shock (Aftershock, USA -scenarista); Parabellum 8 (Deveta Dimenzija, BiH - scenarista, strip teorija); AARGH! 17, (izdavač Tomaž Prokupek, Česka -scenarista); 9evetka 1 i 2 (Strip Kvadrat, Makedonija - scenarista); GAS3K 7 (GAS3K, Urugvaj - scenarista); Hajduci: Gorske priče (izdavač: Moebius, Srbija -dijalozi, ilustracija); Eon 17 (Udruženje likovnih stvaralaca Šapca, Srbija - scenarista); Mort Sinder (Darkwood, Srbija - ilustracija); Radi na serijalu "Croic Sanglante" za Delcourt sa Draženom Kovačevićem, Danom Ianosom i Desimirom Miljićem - Francuska (scenarista). Zatim se bavio i uredničkim poslom na sledećim izdanjima: Strip Pressing 18 (SIIC Nis, Srbija - urednik, scenarista, intevjui); Katalog 21. Balkanske smotre mladih strip autora (Udruženje ljubitelja stripa i pisane reči "Nikola Mitrović Kokan", Srbija - urednik) i Skečbuk Vekovnika 11 (Udruženje ljubitelja stripa i pisane reči "Nikola Mitrović Kokan", Srbija - urednik, pisac teksta).

Vedad Šabanadžović objavio je strip “Maza“ 2 table (zasebne epizode) u časopisu EUkids br.31 (ep.„Maza u školi“), EUkids br.32 (ep.„Maza u lavirintu“) te Ilustraciju (Hram) u fanzinu TRAGOVIMA. U Valjevu je dobio nagrada za pripovedanje za strip „Život je bajka“. Izlagao je u Valjevu i u okviru godišnje izložbe USUSa.

Romeo Štrakl je sakupio svoje stripove u album pod nazivom "Prekletstvo tretjega albuma". Album je u dvanaestom mesecu objavio mariborski izdavač Frontier, uvodnik za album je napisao Max Modic.

Nikola Temkov je uradio strip "Liga Vodenih Superheroja" ("Devetka" br.1) te mu je prošle godine objavljen strip album "Alif i Zen-Patot za Mardan" (Алиф и Зен – Патот до Мардан, Стрип квадрат).





Pre nego li se okrenemo drugim autorskim aktivnostima, moramo spomenuti da nas je 8. maja/svibnja u 93. godini života napustila domaća strip legenda Miki Muster (1925-2018) - pionir slovenačkog stripa.



Osim samog rada na stripu, autori su svoj doprinos dali i učestvovanjem na izložbama i drugim aktivnostima, pa da i to spomenemo.

IZLOŽBE stripova su, već par decenija vrlo bitan segment autorskog delovanja, kada je već malo "papirnih" izdanja. Osim standardne, sedme po redu, godišnje izložbe Udruženja stripskih umetnika Srbije (Otvorena 27.12.2018), najveći i najzanimljiviji događaj sezone je svakako izložba ženskog stripa Ona se budi / BD Égalité. Autorka izložbe i pratećeg vizuelnog identiteta je Jana Adamović, a sve je organizovano na više lokacija (12. Novosadski strip vikend, Francuski institut u Beogradu, Francuski institut u Zagrebu, Francuski institut u Ljubljani, Francuski institut u Novom Sadu). Izlagale su sledeće autorke: Iva Atoski, Nina Bunjevac, Manja Ćirić, Mina Davić, Bojana Dimitrovski, Marija Đeranović, Jelena Đorđević, Ivana Filipović, Jelena Kević Đurđević, Dragana Kuprešanin, Milica Mastelica, Ana Milojković Omi, Ana Petrović, Sanja Stepanović, Jelena Vasiljević, Maja Veselinović, Jelena Vučić, Kaja Avberšek, Nina Belingar – Strawberry Goose, Alja Grofelnik Pelzel – Puffyko, Katja Kovše, Sanja Pocrnjič,  Ivana Armanini, Valentina Briški, Maja Duvnjak, Mihaela Erceg, Sonja Gašperov, Helena Janečić, Dunja Janković, Irena Jukić Pranjić, Tea Jurišić, Helena Klakoćar, Rea Kordej, Lea Kralj Jager, Lisa Mandel, Johanna Schipper, Danica Radović, Magda Dulčić, Ana Ljubov, Ljubica Cuca Sokić, Desa Glišić, Aude Picault, Catherine Meurisse, Florence Cestac, Jeanne Puchol, Marguerite Abouet, Marion Montaigne, Marjane Satrapi, Pénélope Bagieu.

TEKSTOVI o stripu! Svakako ste se ovde u strip vestima načitali tekstova ilije Bakića koji je najrevnosniji i čiji tekstvi se uglavnom prvo objave u novosadaskom Dnevniku, tu je i Darko Macan sa svojom kolumnom o Cak-u, te Zoran Đukanović i mnogi drugi čije testove prenosim sa drugih adresa, medija… Među tekstovima koje vam nisu prenele Strip vesti se nalazi „Šta je rat u bosanskom stripu“ (What is War in the Bosnian Graphic Novel) Emira Pašanovića koji je napravio uporednu analizu stripova koji su objavljeni a koji govore o opsadi Sarajeva (1992-1995) kako od domaćih, tako i stranih autora, te u taj kontekst stavio album Senada Mavrića „Mama, šta je to rat?“ koji je 17 godina nakon prvog izdanja doživio reizdanje 2018. godine na bosanskom, engleskom i njemačkom jeziku za epublikaciju  "Cultures of War in Graphic Novels: Violence, Trauma, and Memory" (Kulture rata u crtanim romanima: nasilje, trauma i sjećanje).

FESTIVALI su izuzetno bitan segment strip kulture kod nas. Manifestacije na kojima se strip promoviše, prodaje, gde se fanovi, izdavači i autori sreću. Većina festivala, atraktivnosti radi, dovodi strane goste, ali su tu redovno među gostima i domaći autori… Nisu mi se po tom pitanju javili organizatori za ovaj tekst, nisam ih se ni setio, da se ne lažemo, pa postoji mogućnost da dobar deo njih i ne spomenem, jer ih ima puno, ali neka bude nauk da ubuduće pripremimo te informacije za naredni ovakakav tekst. Idemo… Na 11. Mafestu su domaće boje branili Filip Andronik, Toni Fejzula, Dejan Nenadov i Dalibor Talajić. Na 21. međunarodni festivalu stripa CRŠ su to bili Julio Radilović Jules, Nenad Barinić i Tomislav Košta. Beogradski festival stripa TRAS! #2 je ugostio/predstavio Roberta Solanovića, Stevana Subića, Milana Jovanovića i Dražena Kovačevića. XX Balkanska smotra mladih strip autora je svakako imala najviše domaćih autora pa ćete taj poduži spisak ovog puta potražiti među vestima na vašem omiljenom sajtu – Strip vestima. Od festivala i festivalskih gradova treba svakako spomenuti 12. Novosadski strip vikend gde je gostovao Esad Ribić, te Kragujevac Komik Kon 2018, Pirot, Niš, Valjevo, Banja Luka, Mostar, Maribor… dalje više neću nabrajati, da ne napravim neku grešku… svi ovi festivali su promovisali i domaće autore…

IZDANJA. Da, najveća boljka strip scene su malobrojna izdanja sa svežim radovima domaćih autora i svakako njihova vidljivost na rafovima naših knjižara. Nemam sada mogućnosti da pošteno pobrojim sva takva izdanja, većina su spomenuta prilikom nabrajanja radova autora… Svakako, najbolja referenca za upoznavanje sa našim izdavaštvom je Beskonačni itinerer kroz svet Strip albuma Vladimira Topolovačkog. Prošle godine su izašle 3. i 4. knjiga.

3D art… Naravno, u ovoj oblasti je kod nas najpoznatiji Milivoj Kostić – Kole. Sada već redovan gost domaćih strip festivala, ali i ponekog u pravom inostranstvu. Nisu svi njegovi radovi sa tematkom stripa, ali jeste dobar deo i ovde ih sve nabrajamo: Izložba stripa "Olimpijatori", 1. Strip festival Valjevo; Garfield Will Eat You - 2. Greven malT bunt, Greven, Nemačka; 3D G&O - 3. Wine Street Art Fest, Gönnheim, Nemačka; Superman 80 - 7. StreetArt Festival, Blumberg, Nemačka; In the Loop - 8. Street Art Fest Wilhelmshaven, Nemačka; Musicista di strada - Manifestacija Kulturno leto, Zlatibor; Superman Rock Star - 8. Komikon, Svet stripa, Kragujevac; Čuvarknjiga - 8. Street Art festival, Kraljevo; 3D Dylan Dog - 12. NS Strip vikend, Novi Sad; SuperMerk - 2. Dani stripa, Merkator, Novi Sad; Drugari - Street Art, Kulturni centar, Bačka palanka; Blackball - 2. Waldkirch Black Forest Fest, Freiburg iB, Nemačka. Tu su još Divlji zapad trilogija, povodom jubileja Talični Tom 70 godina. Te je u pripremi za ovu godinu izlozba slika 50 godina Alan Forda (50 slika, ulje na platnu, sa motivima prvih pedeset naslovnih strana Alan Forda) i Batman u 3DStreetArt izdanju.



Ovde ću da završim rekapitulaciju za 2018. godinu. Upoznali smo se kako ovo treba da izgleda, promena će sigurno biti, ali ovo je "recept" za ubuduće. Čitamo se dogodine, nadajući se da će autori dobiti zasluženu pažnju, jer koliko god budalasto zvučalo da moram podsećati, oni rade stripove koje volite…;)

Objavljeno: 13.02.2019.
Strip epopeja...      Autor: Ilija Bakić

  ...srpske vojske u Velikom ratu - „Do
  pakla i nazad“ - scenarista Marka
  Stojanovića, više crtača;
  Izdavač:
Narodno pozorište Timočke
  krajine, Centar za kulturu „Zoran
  Radmilović“, Zaječar i Udruženje ljubitelja
  stripa i pisane reči „Nikola Mitrović
  Kokan“, Leskovac, 2018.

U obeležavanju veka od Prvog svetskog rata, između raznih državnih manifestacija (onih održanih i onih zaboravljenih - kakva je izostalo obeležavanje dana proboja Solunskog fronta) odnosno oficijelnih kulturno-umetničkih, zapaženo mesto imaju i autori 9. umetnosti - stripa. Mada je strip u široj kulturnoj javnosti i dalje prezren ili uzdržano priznavan sa visokom dozom rezervisanosti, to strip umetnike nije sprečilo da u svom mediju ispričaju (manje ili više nadahnuto i uspelo ali u svakom slučaju poletno) priče koje se tiču Velikog rata, na primer u omnibus seriji (do sada čak 7 albuma) „Linije fronta – Prvi svetski rat (1914–1918)„ grupe autora (u izdanju „System Comics“-a) ili grafičkim romanima „Atentat“ Borisa Stanića (u izdanju „Besne kobile“) i „Sat“ autora Dragana Lazarevića i Vujadina Radovanovića (u izdanju „Pčelica“ Čačak; novinsku verziju albuma objavile su „Večernje novosti“). Na zalasku ove godine pojavljuje se album „Do pakla i nazad - epopeja srpske vojske u Prvom svetskom ratu“ u zajedničkom izdanju Narodnog pozorišta Timočke krajine, Centra za kulturu „Zoran Radmilović“, Zaječar i Udruženje ljubitelja stripa i pisane reči „Nikola Mitrović Kokan“, Leskovac. Reč je o nizu od deset priča koje je napisao Marko Stojanović a iscrtali strip crtači različitih generacija (svaka priča ima i naslovnu-uvodnu ilustraciju drugog autora). Album na početku i kraju ima par eseja i kritičkih tekstova koji su takođe ilustrovani tako da broj „likovnih“ saradnika ovog projekta prelazi cifru od 30 umetnika; naravno, svako ko je upoznat sa radom Marka Stojanovića neće biti iznenađen ovakvom brojnošću učesnika jer ovaj svestrani strip autor, istoričar i promoter već godinama uspeva da uspešno organizuje masovna strip dešavanja - od albuma iz serijala „Vekovnici“ i „Beskrvni“, brojnih izložbi do Balkanske strip smotre mladih autora.

Naslov albuma nije slučajan - velikan srpskog i jugoslovenskog stripa Nikola Mitrović Kokan (1933-1997) započeo je i više godina radio na istoimenom stripu koji je, na žalost, ostao nezavršen (kao i stripovi „1914“ i „Cer“) o čemu u pogovoru analitički i nadahnuto piše teoretičar Slobodan Ivkov. Bili su to retki strip radovi sa temom Prvog svetskog rata posle pretvaranja edicije „Nikad robom“ (koja je objavljivala stripove iz istorije „naroda i narodnosti“ socijalističke Jugoslavije) u ediciju „Mirko i Slavko“ (koja se isključivo bavila Narodnooslobodilačkom borbom). Stojanovićeva strip slika Velikog rata prati velike, prelomne događaje i bitke ali uvek iz vizure običnog vojnika, mobilisanog seljaka ili onog koji se dobrovoljno javio da brani svoju državu, svoje selo, imanje i porodicu. A rame uz rame sa vojskom je nejač izbegla pred surovošću neprijatelja. Album otvara priča „Okidač“ (crtež Milan Drča) koja prikazuje različite političke grupe koje su planirale Sarajevski atentat procenjujući njegove posledice u svetlu sopstvenih interesa. Sledi priča „Polje“ (crtež Leonid Pilipović) o veštom strelcu koga prate priče o strašnom stradanju njegove porodice i osveti kao opravdanom motivu za izuzetnost; istina je, naravno, drugačija ali u ratnom kontekstu ona nije (uvek) primarna. „Marš na Drinu“ (crtež Milan Drča) nominalno prati početne vojne operacije srpske vojske, napredovanja i povlačenja iz ugla dve generacije vojnika – oca i sina. Humorna (ili groteskna?) „Odbrana“ (crtež Srđan Todorović) slika predah grupe branitelja Beograda, koja je tu stigla iz svih krajeva Srbije osim iz - Beograda, pred odlučujući juriš. „Grob“ (crtež Milorad Vicanović Maza) i „Čojstvo“ (crtež Dušan Božić) jesu crtice iz vojničkog života u kojima se trivijalije i etički principi, sećanja i obične sitnice mešaju u nerazmrsivo klupko života i sveprisutne smrti. „Drugi“ je gorka vinjeta iz stradalništva izgnanih porodica  koju je „maurovićevski“ nacrtao Sabahudin Muranović Muran. „Cokule i potkovice“ i „Milutinov dnevnik“ (crtež Dragan Stokić Rajački) prate dobrovoljca Milutina i njegovog konja Šaru kroz opasnosti, muke i iskušenja u bojevima, albanskoj golgoti i vraćanju kući izgladneloj, iznemogloj porodici. Ima u svoj toj patnji i čistog humora i gorke mudrosti ali i spoznaje sopstvene sudbine (koja nema miljenika). Milutin je nevoljni ratnik, prostodušni paćenik, pobednik koga čekaju nove, jednako teške odluke kad se vrati na kućni prag. Isto takav (ali bez humornog otklona) je i vojnik-pripovedač u priči „Eh, da sam mrtav...“ (dokumentaristički crtež Nebojša Remeljej) koji fatalistički zaključuje: „Mogao sam da umrem na hiljadu načina... Al' pošto nisam, mogu da živim samo na jedan... Kako znam i umem“ i time podseća čitaoce na antologijsku priču „Sve će to narod pozlatiti“ Laze Lazarevića.

Stojanović je pomno istražio istorijske izvore i ta znanja ugradio u uverljive životne priče sa mnoštvom majstorskih detalja, od seljačke zdravorazumske logike do vrcavog lokalnog govora. Stilistička raznolikost crteža i ilustracija pojačala je vizuelnu atraktivnost albuma i potcrtala različitost uglova iz kojih se sagledava Veliki rat. Dokumentarnoj utemeljenosti čitavog projekta doprineli su i tekstovi dr Aleksandra Uzelca i dr Perice Hadži-Jovanovića. U svetlu svega rečenog, album „Do pakla i nazad“ respektabilno je umetničko delo koje zaslužuje punu i posvećenu čitalačku pažnju.

(„Dnevnik“, 2018)
Objavljeno: 08.02.2019.
KONKURS ZA STRIP...     Press:
  ...rok do 15. maja.

Poštovani, obraćamo Vam se sa pozivom da učenici Vaše škole uzmu učešća u Sedmom konkursu za strip kaiš, organizovanom u sklopu najstarijeg i najmasovnijeg strip festivala na prostoru bivše SFRJ, Balkanskih smotri mladih strip autora. Balkanska smotra mladih strip autora 2019. godine obeležava dvadeset i prvo izdanje, i u sklopu festivala Leskovačka škola stripa „Nikola Mitro- vić Kokan“ u saradnji sa Sindikatom obrazovanja Jablaničkog okruga, Uči-telјskim društvom Leskovac i „Novom našom reči“ raspisuje Sedmi konkurs za Najbolјi strip kaiš. Strip kaiš je strip od dva, tri ili četiri kadra koji se nalaze u istom redu i pričaju jednu priču. Ispod prilažemo jedan primer toga šta strip kaiš jeste i kako bi približno trebalo da izgleda.

Radove treba poslati najkasnije do 15. maja na adresu: Sindikat obrazovanja Srbije – Regionalni centar Leskovac, ul. Janka Veselinovića 2, lokal 6, 16000 Leskovac,  uz podatke o starosti učesnika, škole iz koje dolazi i kontakt informacijama učenika. Radove treba slati sa naznakom: „Za strip konkurs“.

Pristigle radove žiriraće žiri u sastavu: Nikola Milićević (urednik Nove naše reči i strip teoretičar), Marko Stojanović (predavač u Leskovačkoj školi stripa) i Miloš Cvetković (predavač u Leskovačkoj školi stripa), i dodeliće tri nagrade i to:
1) Nagrada za uzrast do 10 godina
2) Nagrada za uzrast od 11 - 15 godina
3) Nagrada za uzrast od 16 - 19 godina.

Pomenute tri nagrade sastojaće se u priboru za crtanje kakav koriste profesionalni strip crtači i izdanja edicije Leskovački strip, kao i objavlјivanju nagrađenih stripova u listu „Nova naša reč“. Pribor za crtanje obezbeđuje Regionalni centar Leskovac Sindikata obrazovanja Srbije i Učitelјsko društvo Leskovac. Svi učesnici konkursa dobiće zahvalnice i (ili) kataloge 21. Balkanske smotre, a  isto važi i za škole iz kojih su pristigli radovi, kao i za učitelјe škola iz kojih su radovi došli. Najuspeliji radovi biće izloženi na otvaranju 21. Balkanske smotre mladih strip autora 28. juna 2018. godine u 20 časova u Galeriji Leskovačkog kulturnog centra.

Objavljeno: 05.02.2019.
Strip vesti news...      Press: Strip vesti
  ...novi broj Samoniklog korov stripa!

     Postavljen je još jedan broj Samoniklog korov stripa, 547. broj - to jest, treći po našem neobičnom redu objavljivanja:
     www.stripvesti.com/samoniklikorovstrip/547

Objavljeno: 04.02.2019.
Strip: Montenegrini (445)      Autor: Simon Vučković
Objavljeno: 04.02.2019.
Ubistvo Kena Parkera...      Autor: Ilija Bakić

  ...ili velika bitka za Ričmond - „Ken
  Parker knjiga 2“ Berardija i Milaca;
 
izdavač „Darkwood“, 2018.

Strip serijal „Ken Parker“ nastao je u saradnji drugova sa studija, Đankarla Berardija (1947), koji je pisao scenarija i oštre olovke Ivo Milaca (1949); „Ken Parker“ je javni život započeo u magazinskom formatu 1974.g. a u knjiškom 1977.g. Početna, klasična vestern ideja korigovana je pod snažnim uticajem filma „Džeremaja Džonson“ Sidnija Polaka iz 1972.g. u kome glavnu ulogu - usamljenog, pravdoljubivog trapera - igra Robert Retford (pa Ken pomalo liči na njega) ali i sa jasnim uticajem tih godina aktuelnih filmskih proizvoda „špageti vesterna“ i američkog „antivesterna“. Serijal započinje tri dana pre kraja 1868. godine dakle posle Građanskog rata a na početku poslednjih velikih ratova vojske SAD i Indijanaca. Parker po svom oblačenju, naoružanju (duga puška kremenjača koju je nasledio od dede) i rezonima kasni bar tri decenije za svojim vremenom i kao da živi u dobu Dejvija Kroketa, otvorenih, neistraženih prostora, časti, pravdoljubivosti i solidarnosti prvih pionira-graničara. On je navikao na teškoće i odricanja, na to da pažljivo nišani i mirno puca jer je pitanje da li će, ako promaši, imati vremena da napuni pušku. Njegovi protivnici su skloni hedonizmu koji brzo prelazi u bahato rasipanje, nepromišljenost i laka rešenja odnosno, zahvaljujući revolverima i puškama repetirkama, u nekontrolisano pucanje. Zbog ovako velikih razlika neminovno je da Ken stalno dolazi u sukob sa novim vremenom i ljudima koji prljaju sve kutke nekada čiste, nevine zemlje.

„Ken Parker“ je vrlo brzo stekao ugled valjanog vesterna „sa dušom“ i postao štivo na kome su odrastale generacije. Četiri decenije od originalnog pojavljivanja u Italiji i posle nekoliko edicija koje su ovaj strip objavljivale na prostorima SFRJ i njenih naslednica (počev od legendarnog Dnevnikovog „Lunov magnus stripa“), agilni „Darkwood“ je započeo objavljivanje celog serijala u knjigama koje sadrže po dve epizode (svaka je duga oko 100 strana). Drugi tom otvara epizoda (ciničnog naslova imajući u vidu dešavanja u njoj) „Džentlmeni“ a započenje košmarom o velikoj bici za Ričmond, 1865.g. koja je značila početak kraja konfederacijske vojske. Zvanični završetak rata nije smirio duhove mnogih poraženih: jedni se nisu odrekli ideja za koje su se borili, drugi traže načine opstajanja u novoj situaciji, od težih, koji znače mnogo rada, do onih lakših, pljački i otimačina. Mutna vremena umela su da spoje idealiste i pljačkaše na istom zadatku - u ovom slučaju ubistvu severnjačkog generala i otimanju velike sume novca. Među putnicima napadnutog voza nalazi se i Ken Parker koji će krenuti u poteru za pljačkašima koji se, shvativši da im je plan propao, daju u bekstvo a kao taoca odvode mladu devojku. Razlike između običnih bandita i bivših vojnika tinjaju dok ne kulminiraju u obračunu u koji se umeša i potera.

Parker će na cilj svog putovanja (iz prošle epizode) stići u epizodi „Ubistvo u Vašingtonu“. Njegova pojava u traperskom odelu, sa dugom puškom i sedlom izaziva kulturološki šok kod prefinjenih metropolskih dama i gospode pa on jedva stiže do svog domaćina - komesara za indijanske poslove Elija Donehogave, koji je i sam Indijanac iz plemena Irokeza. Parker želi da komesara obavesti o teškom položaju plemena Dakota u rezervatu: iako su se, posle pobune, mirno vratili u rezervat Indijanci su na meti provokacija koje bi trebale da nateraju vojsku da se umeša i „smiri“ Indijance; koren problema su interesi kompanija da eksploatišu bogate naslage srebra i cinka koje su nađene u rezervatu. Donehogava namerava da pokrene borbu za prava Indijanaca u Kongresu a Parker je pozvan da govori kao svedok nemilih događaja. Uspeh svedočenja nateraće one koji imaju interese da Indijanci budu oterani iz rezervata na drastične akcije: Donehogava biva ubijen u fingiranoj pljački a Parker je jedini osumnjičeni za ubistvo. Zahvaljujući poznanstvu sa Pinkertonovim agentom Oukom Barnamom (s kojim se sreo u prethodnoj epizodi) Parker uspeva da dokaže svoju nevinost ali su stvari u Montani počele da izmiču kontroli jer neko ubija mlade Indijance pa je pitanje trena u kom će se Indijanci pobuniti. Parker odlazi na lice mesta, pokušava da smiri strasti i nađe plaćenog ubicu što mu i uspeva ali - ubica poteže skriveni revolver i pogađa Parkera u glavu. Dok ubica odlazi pogođeni Parker leži na zemlji... Znatiželjni čitaoci šokirani su neočekivanim krajem epizode koji svakako iskače iz svih žanrovskih standarda.

Berardi nastavlja da varira vestern obrasce i izgrađuje Parkerovu ličnost pokazujući kako je itekako sposoban da znane situacije predstavi u novom svetlu i daruje im svežinu i atraktivnost uz precizni razvoj tenzija i efektne humorne pauze. Uverljivosti doprinosi i Milacov crtež koji, od početne tvrdoće i krutosti, polako ali sigurno klizi prema relaksiranoj, slobodnoj liniji koja je njegov „zaštitni znak“.

Drugi tom „Kena Parkera“ potvrđuje kvalitete serijala koji visoko odskaču od rutinirane, konfekcijske korporativne strip ponude i primetno, iz epizode u epizodu, kreću se u smeru usložnjavanja i višeznačnosti po čemu će postati poznat, popularan i uvažavan. Rečju, „Ken Parker“ je, nesporno, obavezno štivo svih strip sladokusaca.

(„Dnevnik“, 2019)
Objavljeno: 03.02.2019.
Strip: Noćni sud (100)      Autor: Franja Straka
Objavljeno: 03.02.2019.
Strip: Cane (357)      Autor: Goran Milenković
Objavljeno: 02.02.2019.
Svi prilozi su vlasništvo autora. U slučaju da želite da ih na bilo koji način eksploatišete, molimo vas da se obratite autorima priloga.
U slučaju da nisu potpisane možete ih slobodno koristiti jer su to neautorizovane vesti ovog servisa, STRIP VESTI.