...FRANJA STRAKA (1952-2025)

   Ovaj vikend je obeležila tužna vest o smrti dragog sradnika i prijatelja Franje Strake. Čuli smo se poslednji put krajem maja, saznao sam da je bolestan, ali optimizam je bio obostran da ćemo se videti za Strip vikend, ako ga bude, u septembru. A onda je osvanula na njegovom fejsbuk profilu objava:

   "Tužnim srcem javljamo svim rođacima i prijateljima da je naš dragi Straka Franja preminuo dana 30.08.2025 godine u 73. godini života. Sahrana će se održati u ponedeljak 01.09.2025 godine na gradskom groblju u Beočinu. Ispraćaj iz kapele u 13:00 časova."

   Domaća strip scena je izgubila jednog vrednog autora originalnog strip izraza i neverovatne energije. I pored teškog posla kojim se bavio radeći u Beočinskoj cementari uradio je neverovatan broj (i to kvalitetnih) stripova. Crtao je Franja Straka stripove još od 1976. godine. Objavljivao je u mnogobrojnim časopisima: Stripoteka, Dnevnik, Osmeh, Mladost, Sremske Novine, Glas omladine, Nezavisni, Val strip, Sergej strip i Cement. Uređivao je elektronski magazin Duga devetka i sarađivao sa Kiksom. Od 2004. godine radio je Samonikli korov strip, praktično kao nedeljnik, koji je do 545. broja distribuirao putem emaila, da bi se nakon toga redovno postavljao na sajtu Strip vesti. Saradnja sa Strip vestima počinje od decembra 2008. godine serijalizacijom stripa Inserti, što je trajalo do juna 2014. i rezultiralo objavljivanjem 214 stranica stripa. Nakon kraće pauze, septembra 2016. godine kreće obavljivanje strip kaiševa, različitih serijala, pod zajedničkim imenom Noćni sud, do sada je izašlo 336 kaiševa. Ostalo je još malo kaiševa i jedan broj Samoniklog korova, tako da ćemo se sa Strakom družiti još neko vreme, a naravno dokle god nas ima i sa svim ostalim njegovim radovima.

   Objavljeno mu je nekoliko samostalnih strip svezaka, ilustrovao je više knjiga dok je neke i pretočio u stripove.

   Franja Straka je bio čovek i autor velike inteligencije, originalnosti, kreativnosti i energije. Jednostavno, čovek kakvih je malo na ovom svetu.

   Večna mu slava i hvala.

• Samonikli korov strip, od 545. broja možete čitati na sajtu Strip vesti:
  https://www.stripvesti.com/samoniklikorovstrip/index.html

• U Emitoru #491 (2017) objavljena je njegova adaptacija romana "Vi što maštate o sreći" Ljubomira Damnjanovića.
  https://drive.google.com/file/d/1aHL0KbF4AtWgkKkMj7--awS9tKiv9otK/view?usp=sharing

• Može se reći, davnih dana je predstavljen na sajtu Strip vest:
  https://www.stripvesti.com/autori/straka/index.htm

• Intervju sa u okviru kolumne Razgovori o stripu... koji je uradio Predrag Đurić
  i koji je kasnije objavljen u knjizi Zlatno doba vojvođanskog stripa:
  https://www.stripvesti.com/arhiva/201804/index.html

• Jedan deo tekstova koje je Ilija Bakić pisao o stripovima Franje Strake:
  https://www.stripvesti.com/arhiva/201311/index.htm
  https://www.stripvesti.com/arhiva/201602/index.html
  https://www.stripvesti.com/arhiva/201412/index.htm
  https://www.stripvesti.com/arhiva/201602/index.html
  …

  ...614. broj Samoniklog korov stripa!

     Straka nastavlja svoj strip "magazin" na Strip vestima, ovaj broj je nažalost poslednji. Kao i prethodni donosi 32 strane stripa.
Samonikli korov strip, broj 614: www.stripvesti.com/samoniklikorovstrip/614

  ...22. Međunarodni salon stripa i
  5. Strip kolonija „Veles 2025“

   Slikovito selo Nežilovo u blizini Velesa bilo je domaćin 5. Međunarodne strip kolonije, koju tradicionalno organizuje Strip centar Makedonije-Veles.

Učesnici iste kolonije bili su: Vladimir Vesović, Ivica Sretenović i Srđan Todorović (Srbija), zatim Bob Klisurski, Vencislav Krstev i Hristo Trenev (iz Bugarske), kao i Makedonci: Metodija Stojanovski (Kumanovo), Anđela Petruševska i Elena Apostolovska (Skoplje) i Melanija Stojanova, Tamara Nikolova, Simona Mitreska, Goran Maznev (iz Velesa).Oni su prošli kroz proces zajedničkog stvaranja stripova pod vođstvom i brigom mentora Marka Stojanovića (Leskovac, Srbija) i organizacionog tima.

Završetkom ovogodišnje strip kolonije, završen je i 22. Međunarodni salon stripa „VELES 2025“, koji su finansirali Ministarstvo kulture Republike Makedonije i opština Veles.

  ...Pierre & Corsso... Kids!

STRAVA #64, AVGUST 2025. - Obrćemo scenario i upadaju Pierre & Corsso da poremete šta ima da se poremeti, kako svojom zaslugom, tako i zaslugom njihovog autora – Ivana Marušića (sa Sonjom na koloru!).

U STRAVI debituju u svojoj dečjoj varijanti, u duhu spin-off crtaća s kraja ‘80ih. U ostatku fanzina nastavljamo sa insertom četvrte knjige “Blood Bound” serijala Marte Todorović, kao i sa “Spiral Highway” i “Witches’ Quarter.”

Zapratite naš bilten kako biste ostali u toku sa svim što je STRAVA.

  ...– novi strip projekat za jesen 2025-te

Ako posećujete Bugarsku narednih par meseci, svratite na jednu od tri izložbe i saznajte sve o ovoj novoj avanturi neomeđenoj prostorom i vremenom.

IME? – „Tračanin“

CRTAČI? – @mangakademybg – polaznici i predavači prestižne „Manga akademije“ iz Sofije, mladi talenti bugarskog stripa (kompletan spisak autora na  zvaničnom sajtu "Manga Akademije")

SCENARISTA? – Ivan Veljković @ivanvrough

GDE? KAD? Sofija, 01-16. septembar, Knjižara galerija „Sofija Pres“; Varna, 08-23. oktobar, Regionalna biblioteka „Penčo Slavejkov“; Plovdiv, novembar, „Regionalni arheološki muzej Plovdiv“

VIŠE O PROJEKTU? – Saznaćete na licu mesta.

Projekat „Tračanin“ je realizovan zahvaljujući finansijskoj pomoći Nacionalnog fonda za kulturu Bugarske @nationalculturefund, kao i svim autorima, umetnicima, dizajnerima, prevodiocima, urednicima i vernim pomoćnicima, bez kojih ne bismo mogli da ga ostvarimo.

Unapred hvala na podršci i vidimo se tamo!

manga-academy.net/thracian/
www.instagram.com/p/DNyiOQXXNb4/?igsh=YnBweGE3OGo5aGpo&img_index=5
www.facebook.com/events/4274924706076256
manga-academy.net/

  ...Dobrodošli_e natrag!

Objavljeno: 15.8.2025. / < K#69 > / < INFO >

Komikaze Webzine #69 stiže u vašu blizinu — 82 stranice sirovih stripova, poetskog neposluha, implozija, halucinantnih pustinja i DIY filozofije. K#69 je kolektivni skok u nepoznato.

 
K#69 izdanje okuplja 12 autora_ica (8 premijerno u "mreži") iz 7 zemalja.
KLIK na ime/link vodi do stripa. Crtaju: Gabrijela More, Mirna Čupić, Luka Čačić, Sofija Pavić, Marie Antonić, Ivana Armanini (HR); brejndemidžu aka Medina Đukić (BIH/SLO); Antoine Erre (BE); Caterina Riceci (IT); Lenke Lamm (HU); Mirko (NL) and Hatiye Garip (TR/DE).

Od meditativnog ludila i priručnika za emocionalnu sabotažu, do delirija toplinskih valova, psećih solilokvija, mutiranih kaktusa i iznenadnih iščeznuća — novo izdanje je mješavina unutarnje buke, tihog otpora i subverzivne radosti.

U webzinu Komikaze broj 69 pogledajte / pročitajte stripove sa sljedećim sadržajima:
- unutrašnji poziv otpora (Antoine Erre)
- romantična kaktus metamorfoza (Luka Čačić)
- vodič za samosabotažu (Gabrijela More)
- metatumori (Mirna Čupić)
- korona dnevnik (Hatiye Garip)
- poezija pasje samoće (brejndemidžu aka Medina Đukić)
- rođendan sociopat_kice (Sofija Pavić)
- o truleži (Marija Antonić)
- kritika rada kao gubitka identiteta (Lenke Lamm)
- požar gladi (Ivana Armanini)
- velika riba transcendencije (Caterina Riceci)
- psihodelično janje (Mirko)

Komikaze program 2025 podržava ured za kulturu i civilno društvo grada Zagreba
i Ministarstvo kulture i medija Republike Hrvatske.

   AUTORI_CE / CONTRIBUTORS:
• Luka Čačić (HR) - Strip crtač iz Zagreba. Rođen je 1989. Završio je Akademiju likovnih umjetnosti, Zagreb, Hrvatska. Fokus: strip, slikarstvo, keramika. - Ig: luka_van_cacic
• Gabrijela More (HR) - Studentica dizajna, glazbenica i feministica. Voli duge šetnje i svježe cvijeće. - Ig: gabrijela_more
• Mirna Čupić (HR) - Psihologinja i glazbenica (Kaleido, Panakota). Producentica MBZ-a i ZEZ festivala. - Fb: mirna.cupic
• brejndemidžu aka Medina Đukić (BiH) - Strip autorica iz Mostara, rođena 2000. Fokus: slikarstvo, strip, grafika, grafički dizajn, ilustracija. Na magisteriju je Akademije za likovnu umjetnost i dizajn u Ljubljani, Slovenija, gdje trenutno živi. Studirala je na Akademiji likovnih umjetnosti u Sarajevu. - Ig: brejndemidzu
• Sofija Pavić (HR) - “Rođena sam 1988. u Sukošanu, selu pokraj Zadra, zaglavljenom u vremenu. Crtanje i pisanje strasti su koje sam zanemarila uslijed života i svih njegovih metoda zbunjivanja, odlučila sam im se netom vratiti i njegovati ih kako to velike strasti i zaslužuju. Srećom, u selu je vrijeme stalo negdje u 95., možda i ranije, tako da ne kasnim puno. Trenutno u kućici s divljim vrtom, divljim sinom, divljim psom i mnogim svojim ličnostima, živim i djelujem iz prikrajka. - FB: Sofija Pavić
• Marie Solange Antonić (HR) - Rođena je 1999. Završila je smjer grafičkog dizajna na prirodoslovnoj i grafičkoj školi u Rijeci, a potom diplomski studij grafičkog dizajna i vizualnih komunikacija na Akademiji za likovnu umjetnost i oblikovanje u Ljubljani. - ig: @cizibe
• Lenke Lamm (HU) - Grafička dizajnerica, ilustratorica i stripašica iz Budimpešte, strastvena u izradi kratkih priča i fanzina. Diplomirale su na Sveučilištu umjetnosti i dizajna Moholy-Nagy. U svojoj umjetničkoj praksi usredotočuju se na tiskane medije, koristeći dizajnerske vještine kako bi istražile ekspresivni potencijal stripa, pomičući njegove granice. Lamm su sudjelovale u raznim strip časopisima i antologijama, na sajmovima umjetnosti i strip festivalima. - ig: @checkoutmyshittyart_
• Hatiye Garip (TR/DE) - Ilustratorica, strip umjetnica i dizajnerica s invaliditetom iz Istanbula, sa sjedištem u Kölnu, Njemačka. Doktorska stipendistica na DAAD, osnivačica projekta Accessible Lines. - Web: hatiyegarip.com | accessiblelines.com | IG: hatiyegarip
• Antoine Erre (BE) - Umjetnik iz Bruxellesa. - Ig: antoineerre
• Caterina Riceci (IT) - Multidisciplinarna umjetnica iz Urbina. - Ig: cat_rica
• Mirko (NL) - Strip autor iz Nizozemske.
• Ivana Armanini (HR) - Strip umjetnica i mikro izdavačica iz Zagreba, Hrvatska. Fokus: strip. Završila je Školu za primijenjenu umjetnost i dizajn i Akademiju likovnih umjetnosti u Zagrebu. Članica je Hrvatske zajednice samostalnih umjetnika. Vodi Komikaze (strip udruga/izdavaštvo/mreža) od 2002. - Web: ivanaarmanini.net / Ig: ivana_armanini

  ...za životno djelo je
  Dubravko Mataković

   Strip umjetnik Dubravko Mataković  ovogodišnji je dobitnik nagrade „Andrija Maurović“ za životno djelo na području hrvatskog stripa.

   Odlučio je to stručni žiri udruge „Art 9“, koju tu nagradu dodjeljuje u kontinuitetu od 2009. godine.

   U žiriju, koji  koji je donio odluku da upravo Mataković bude sedamnaesti po redu laureat nagrade „Andrija Maurović“, sjedili su Dušan Gačić, Raul Švarc, Veljko Krulčić, Želimir Kosović i David Ivić.

   Uz članove „Novog kvadrata“, napose Kordeja, Zimonića i Kunca, Dubravko Mataković (rođen 1959. u Ivankovu, od naredne godine stanovnik Vinkovaca) je najprepoznatljivije ime hrvatskog stripa od kraja 70-ih, odnosno početka 80-ih do danas. Stripom se kontinuirano bavi stripom od svojih studentskih dana  (prvi put strip mu je objavio beogradski omladinski list „Mladost“). Diplomirao je na Akademiji likovnih umjetnosti u Zagrebu, a svoj radni vijek je završio kao profesor na Umjetničkoj akademiji iz Osijeka.

   Svo vrijeme bavljenja stripom Mataković se čitateljima i stručnoj javnosti nametnuo kao originalan i jedinstven autor ne samo u domaćim okvirima („lokalna varijanta“ underground stripa), nego i na širem geografskom prostoru, autor koji je u svojim crtanim pričama (najveći broj njih ima formu od jedne table – stranice u novinama) uspjevao s jedne strane pomiriti ukus i zahtjeve publike, a s druge prezentirati svoj osobeni umjetnički (crtački) izričaj i dramaturški diskurs.

   Iako je bio na samom početku karijere, uključen je bio u postav retrospektivne izložbe „Strip u Hrvatskoj 1866. – 1986.“ u Muzejskom prostoru u Zagrebu.

   Dubravko Mataković stvorio je cijelu galeriju junaka, od kojih su neki još u svom premijernom objavljivanju stekli kultni status, poput Malog Ivice, Protmana, Glištuna Gmižića, Tetka Trinaestog, Super Di, Obitelji Škakljikavdžija...

   U popriličnom dijelu strip-opusa Mataković se bavio aktualnim temama potvrđujući pritom kako kvalitetan strip može i jeste ogledalo vremena i prostora u kojem je nastao.

   Posebice su bili zapaženi njegovi stripovi koji su nastali i objavljivani u razdoblju domovinskog rata  i koji su se na jedan specifičan, prije svega duhovit i angažirani  način njime bavili.

   Surađivao je sa svojim stripovima u brojnim listovima i magazinima: „Studentski list“, „Polet“, „Patak“, „Male novine“, „Glasnik“, „Nedeljna Dalmacija“, „Smib“, „OK“, „Panorama“, „Modra lasta“, (spomenuta) „Mladost“, „Azur zabavnik“, „Vidici“, „Stari Mačak“, „Stripos“, „Bruk“, „Večernji list“, „Stripoholic“, „Grifon“,  „Aplauz“, „Total film“, „Balon“, „NON“,  pa portal „Net.hr“...

   Izlagao je na mnogim samostalnim, skupnim i tematskim izložbama stripa, poput one „Tko ste vi gospodine Umpah-Pah?“, koja je svoju „premijeru“ imala 1988. u Grožnjanu, nakon čega se selila u više gradova. U to vrijeme, navedena izložba je bila važna i referentna, a danas je uglavnom zaboravljena.

   Zastupljen je u više monografskih izdanja, poput „Strip crtež“, „Stripovi koje smo voleli“, „Slavonski strip crtači“, „Domovinski rat u stripu“ i drugima.

   Jedan je od autora s najvećim brojem izašlih strip-albuma (prvi je objavljen još 1986. – „Sabrana nedjela“ u izdanju lokalnog nakladnika „Privlačice“ iz Privlake) i strip-knjiga.

   Godine 2022. objavljena  je Matakoviću monografija opsega 640 strana – u nakladi  Gradske knjižnice i čitaonice Đakovo.

   Zanimljivo je spomenuti kako je Mataković jedan je od onih kompletnih autora stripa (dakle, scenarista i crtač) u Hrvatskoj, ali i štiklec kako je cijelu karijeru stripaša napravio na svom radnom stolu u Vinkovcima, odakle je stripove slao diljem zemlje.

   Osim umjetničkim i kreativnim angažmanom na kreiranju stripova, Dubravko Mataković je doprinio svojim učešćem u organizaciji vinkovačkog salona stripa (u nekoliko njegovih izdanja, „jugoslavenskih“ i „Hrvatskih“), ali i kao profesor na osječkom sveučilištu.

   Dobitnik je i više strip-nagrada, kao i nagrada na konkursima za strip koji su organizirani 80-ih godina prošlog stoljeća.

   Podsjećamo, dosadašnji dobitnici nagrada „Andrija Maurović“ su Mladen Bjažić, Jules Radilović, Borivoj Dovniković, Žarko Beker, Nedeljko Dragić, Oto Reisinger, Rudi Aljinović, Željko Lordanić, Ninoslav Kunc, Vjekoslav Đaniš, Krešimir Zimonić, Mirko Ilić, Joško Marušić, Pero Kvesić, Dušan Gačić i Jure Ilić; dok su  posebna priznanja „Andrija Maurović“ otišla Fadilu Hadžiću, Vladimiru Pavliniću i Zvonimiru Pliskovcu, te posmrtno Ivici Bednjancu i Tomislavu Čegiru.

  ...sa 22. Međunarodnog strip
  konkursa „Veles 2025“

   Sinoć, 20.08.2025. godine, u prostorijama Evropske kuće u Velesu, otvoren je 22. Međunarodni strip salon u Velesu, najvažniji strip događaj u Makedoniji. Pred mnogobrojnim ljubiteljima stripa, organizator je dodelio sledeće nagrade i priznanja:
   • Prva nagrada „Zlatni strip“: „Tama“ - Marko Stojanović
     (scenario) i Milorad Vicanović Maza (crtež), Srbija
   • Druga nagrada „Zlatni strip“ - „Povratak u prošlost“ - Nikola
     Vidačković, Srbija (scenario) i Igor Jovčevski, Makedonija (crtež)
   • Treća nagrada „Zlatni strip“: „Zagriz“ - Dalibor Dado Pehar, Hrvatska
   • Najbolji makedonski strip: „Odjeci Zalahima“ - Vojdan Andonov (scenario) i Marko Marković (crtež)
   • Najbolji scenario: „Prokleta avlija“ - Marko Stojanović, Srbija
   • Najbolji umetnički izraz: „Duše“ - Marko Stojanović, Srbija (scenario) i Vasilis Gogcilas, Grčka (crtež)

   Specijalne nagrade za mlade autore u saradnji sa Evropskom kućom Veles:
   1. „Rodna Iveva – nije umrla od metka, umrla je od izdaje“ – Melanija Stojanova (scenario i crtež) i Anđelo Džipunov (scenario), Veles
   2. „Teška vremena“ – Aleksandar Tančovski (scenario i crtež), Skoplje
   3. „Zamahni!“ – Tamara Nikolova, Veles

   Takođe, Strip centar Makedonije dodelio je i sledece nagrade:
   • Najmlađi učesnik: „Fudbal sa iznenađenjima“ - Marko Kupenkov (7 godina), Skoplje
   • Najbolji debitantski strip: „Samo fantazija“ – Anja Stojadinovska, Kumanovo
   • Nagradu za najbolji strip u kategoriji do 14 godina dele:
   • „ČUDNA KOSA“ – Teona Čalovska, Bitolj i „POMIRENJE U PRAKSI“ – Vuk Stojanović-Leskovac, Srbija. Diplomu u ovoj kategoriji
     dodeljuje stripu „Verin san“ – Hristina Zdravkovski, Veles
   • Nagrada za najbolji strip u kategoriji do 18 godina: „Dobro jutro“ – Magdalena Marjanović, Resen. Diploma u ovoj kategoriji
     dodeljuje se stripu „ČAROBNO ŠTENE“ – Andrea Mladenovska, Skoplje

   Priznanja za saradnju  I masovno ucesce na konkursu dobili si:
   • Klub umetnika „Raška škola“ – Raška, Srbija
   • LŠS „NIKOLA MITROVIĆ KOKAN“ Leskovac, Srbija
   • Udruženje „HRVATSKI AUTORSKI STRIP“
   • Kreativni gradski centar – Multifunkcionalni društveno-kulturni centar - Valona, Albanija
   • Imaginarijum umetnički studio – Bitolj, Makedonija

   Strip salon u Velesu nastavlja se danas, kada će se u letovalištu do 25.08. održati 7. Međunarodna strip kolonija, sa učesnicima iz Srbije, Bugarske i Makedonije.

  ...„Rajački – Ninđa“; Izdavač: Narodno
  pozorište Timočke krajine – Centar za
  kulturu „Zoran Radmilović“ Zaječar /
  Suizdavač: Udruženje ljubitelja stripa i
  pisane reči Nikola Mitrović Kokan“
  Leskovac, 2024..

   Kratki naslov na koricama “Rajački ** Ninđa” (zvezdice u ovom tekstu su, na žalost, nedostojna oznaka za šurikene) uz adekvatnu ilustraciju nepobedivog maskiranog ratnika iz senki, iskusnijim stripoljupcima sa ovih prostora sasvim je dovoljan da znaju šta ih čeka između tvrdih korica. Oni mlađi će kroz tekstove i strip epizode polako otkrivati još jedan fenomen popularne kulture iz 1980-tih sa prostora sada nepostojeće a tada (činilo se) vrlo postojane Socijalističke Federativne Republike Jugoslavija. Konkretno, tada su na kioscima među (za današnje pojmove – nepojmljivim) mnoštvom šarenih svezaka tzv roto romana (od milošte zvanih i ‘pisani romani’ da bi se razlikovali od – ‘crtanih romana’) kroz koje su se, na radost klinaca (malih i velikih), šepurili znani i neznani kauboji, detektivi, policajci i kriminalci, povremeno i svemirski borci (pa čak i Konan), među najpopularnijim bile (od 1983. godine) sveske plavih korica sa ponosnim naslovom “Ninđa” koje su većinom bile delo izvesnog Dereka Finegana (u stvari ih je pisao Brana Nikolić, strip autor-otac Mije Siledžije i Bendžo Koste, koji je pisao i romane o doživljajima Doka Holideja). Mlađarija je obožavala avanture Leslija Eldridža, Amerikanca koji je ‘izučio’ za ninđu i delio pravdu u San Francisku u sočno opisanim bitkama protiv nevaljalaca svih boja, vrsta i fela. Ova popularnost nije promakla rukovodstvu “Dečjih novina” (na čelu sa legendarnim Srećkom Jovanovićem, koji je stvorio ovaj noseći stub stripa u Jugoslaviji) pa je Ninđa prešao i u medijum stripa i debitovao u 485. broju “Eks almanaha” i postao bezmalo instantno popularan. Ninđu, koji se pomalo razlikovao od pisanog uzora (uloga njegove drage Sumiko i druga-snagatora Tabasko Pita je bitno redukovana), u bezmalo 30 epizoda (sve do poslednjeg 538. broja “Eks almanaha”) stvarala je ekipa proverenih scenarista i crtača (Svetozar Toza Obradović, Dragan Stokić Rajački "Rajac", Petar Aladžić i Miodrag "Mikica" Ivanović; po jednu epizodu su uradili Miodrag i Vladimir Krstić odnosno Branislav Kerac i Sibin Slavković).

   Dragan Stokić Rajački (1951) pojavljuje se u serijalu “Ninđa” u dve uloge: kao kompletan autor ili kao crtač epizoda koje je osmislio Toza Obradović (1950-2020), još jedna od ovdašnjih strip legendi koja je nezasluženo bagatelisana ili omalovažavana. Rajački je napisao i nacrtao prve epizode “Ninđe” koje su ‘probile led’ i pridobile pažnju čitalaca; te su epizoda reprintovane u prvom tomu ove svojevrsne (za sada dvoknjižne) monografije, objavljenom 2021. godine. Novi, drugi tom sadrži epizode crtane po scenariju Toze Obradovića (“Mrtvac koji hoda”, “Kad sunce udari u glavu”, “Nepobedivi Danijel”) odnosno Marka Stojanovića (“Ulog(a)”) dok je za “Ukus smrti” Rajački kompletan autor. Ninđa/Eldridž u njima se bori protiv ‘klasičnih’ kriminalaca u liku snagatora ili ucenjivača koje eliminiše brzinom i hladnokrvnošću (uz pomoć ‘harageija’, šestog čula koje ga upozorava na opasnosti) odnosno neverovatnim baratanjem raznim oružjem. No, dah neočekivanog i iskorak iz rutine dolazi sa epizodama u kojima su protivnici klonovi ili roboti sa kojima oprobane metode borbe nisu dovoljne. Scenarista Toza Obradović je voleo da koristi naučnofantastičnim arsenalom i tako stavlja na dodatne muke svog heroja, na radost najpre zatečenih a posle očaranih čitalaca. Ko god bio Ninđin protivnik, priče o njihovim susretima i sukobima prepune su vratolomne akcije, žučnih dijaloga, jurnjava automobilima, skokova i udaraca što je Rajački majstorski iscrtavao svedenim, rafiniranim potezima. Njegove table sa crtežima različitih veličina odražavaju dinamiku dešavanja i vrtoglavom brzinom vuku čitaoca/gledaoca na nove i nove stranice.

   Monografiju upotpunjuju tekstovi, od šarmantnog uvodnika “Od katane do nirvane” Predraga Ž. Vajagića, analitičkog pregleda “Ninđa zahvaljujući ‘Ninđi’” Vladimira Stefanovića do sjajnog teksta “Svetozar Obradović: sinonim za strip-scenaristu” o karijeri ovog velikana iz pera teoretičara Predraga Đurića. Izuzetan uvid u promišljanje svog strip stvaralaštva Rajački daje u intervjuu pod naslovom “Kako je prohodao Ninđa i druge priče”. Monografiju zaključuju kratke izjave desetak strip autora i teoretičara odnosno pisaca. Svi oni slažu se da je Rajački izuzetan umetnik a strip “Ninđa” značajno delo iz istorije domaće 9. umetnosti.

(„Dnevnik“, 2025)

  ...za strip konkurs „Veles 2025“

Rekordnih 396 autora iz celog sveta prijavilo se za 22. po redu Međunarodni salon stripa „Veles 2025“. Od njih je 164 iz Makedonije.

Sve pristigle radove pregledaće žiri sastavljen od striparskih i umetničkih ličnosti iz Velesa, a neki od njih biće izloženi na svečanom otvaranju Međunarodnog salona stripa u Velesu, najvažnijeg strip događaja u našoj zemlji. (20.08.2024. u Velesu)

Prema rečima Tome Trajkova, koordinatora programa Strip centra Makedonije, premašivanje prošlogodišnjeg rekordnog broja je posledica kontinuirane aktivnosti kako u našoj zemlji, tako i van nje. Pored dokazanih majstora stripa, veoma je prijatno otkrit učešće  novih  strip imena sa makedonske strip scene koja zaslužuju veću afirmaciju i pažnju. To je svakako odraz saradnje sa školama širom zemlje, uključujući likovne pedagoge, ali i sa specijalizovanim obrazovnim studijima. Skoplje kao metropola je solidno zastupljeno, ali i demetropolizacija u aktivnostima SCM-a daje svoje rezultate.

Što se tiče međunarodnih kontakata, dobra osnova je stalna saradnja sa strip scenom iz bivših jugoslovenskih republika, ali i komunikacija sa autorima sa Zapadnog Balkana i drugih kontinenata.

Da bi se povećao ukupan broj prijavljenih stripova na ovo takmičenje, naravno, potrebna je povećana podrška u smislu: povećanog nagradnog fonda, prisustva nagrađenih autora na ceremoniji otvaranja, formiranja žirija međunarodnih strip autora itd., naglasio je Trajkov.

Međunarodno takmičenje u stripu, kao i Međunarodna strip kolonija, dva su dela Međunarodnog strip salona „Veles 2025“. Kao zasebni, ali svakako kompatibilni i projekti, finansiraju ih Ministarstvo kulture i turizma Makedonije i opština Veles.

  ...13. Međunarodne strip kolonije

   Jošanička Banja je od 18. do 22. jula bila domaćin 13. Međunarodne strip kolonije “Raška 2025”, koja je i ove godine okupila brojne strip autore, predavače i mlade talente iz Srbije i regiona.

Učesnici dolaze iz škola stripa iz Beograda, Vranja, Leposavića, Velesa, Valone i Raške, a tokom pet dana bogatog programa posetioci si posetili  izložbe, promocije, radionice i crtanja uživo.

Svečano otvaranje kolonije  je bilo za petak, 18. jula, u 19 časova, u kompleksu kod Turskog kupatila u Jošaničkoj Banji.

Program otvaranja obuhvatio je i predstavu za decu “Spiderman and Skye”, nakon koje će uslediti “otvoreni atelje” — crtanje za publiku u izvedbi učesnika kolonije.

Dan kasnije, u Galeriji Centra za kulturu “Gradac” u Raški bila je  otvorena izložba radova nastalih u okviru međunarodnog projekta “All we are saying is GIVE RECONCILIATION A CHANCE!”.

Tom prilikom bile su promovisane i dve grafičke novele – “Nikola Tesla i Lepotica na Đetinji”, autora Dragana Filipovića i Sabahudina Muranovića Murana, kao i “Hajka”, autora Marka Stojanovića i Muranovića.

Osim izložbi i promocija, tokom kolonije bile su I organizovane i radionice ilustracije pod vođstvom Vladimira Vesovića, kao i predavanja renomiranih autora Bobana Savića Getoa i Darka Stojanovića.

Učesnici su  radili i na novim stripovima koji će biti objavljeni u strip reviji Ras Comic.

Među ovogodišnjim gostima i predavačima bili su i Dejan Trajković Dex, Ljiljana Strize, Slavica Kupenkova, Valbona Avdulaj i Tome Trajkov.

Strip kolonija Raška već trinaestu godinu uspešno promoviše strip kao umetnički izraz i povezuje autore i publiku iz čitavog regiona.